Temperatuur zeewater gaat door het dak – en dat heeft grote gevolgen

Meteoroloog Magdel Erasmus van Buienradar zag de grafiek ook. Die werd gemaakt door Eliot Jacobson, een klimaatexpert uit de Verenigde Staten. Hij liet expres de jaren 2023, 2024 en 2025 weg, zodat het verschil met andere jaren nog duidelijker werd.

Orkaangebied wordt groter

Nu kun je denken: een warmere oceaan, wat maakt het uit? Nou, best veel. Het eerste dat we ervan merken zijn intensievere stormen, grotere buien en steeds heftigere orkanen. Hoe warmer het water is, hoe meer er verdampt, zegt Erasmus. En dat komt uiteindelijk weer naar beneden, in welke vorm dan ook.

Ook het gebied waar orkanen ontstaan, wordt groter. Het zeewater moet volgens Erasmus boven de 27 graden zijn om orkanen te creëren. Dat gebeurde altijd alleen maar rond de evenaar, maar dat gebied wordt groter en groter. Dat zal niet snel in de buurt van Nederland gebeuren, maar de uitwassen ervan komen wel bij ons langs.

El Niño

Erasmus stelt ook dat El Niño heftiger wordt als de zee opwarmt. Dat is een weerfenomeen voor de kust van Peru en Ecuador. Voor de kust van Zuid-Amerika borrelt warm zeewater omhoog. Daardoor stijgt warme lucht op en krijg je daar lagedrukgebieden. Aan de andere kant van de Grote Oceaan krijg je dan juist hogedrukgebieden. 

Mogelijk komt er dit jaar zelfs een super-El Niño aan. Daarover meer in onderstaande video:

Op zich is El Niño geen verschijnsel dat hoort bij klimaatverandering, maar het wordt dus wel heftiger door de opwarming van de zee. Bij El Niño worden bepaalde gebieden erg droog, andere juist extreem nat. En warmere oceanen versterken dat effect.

Stijgende zeespiegel

Ook Aimée Slangen, zeespiegelexpert van het NIOZ (Nederlands Instituut voor Onderzoek der Zee) somt enkele gevolgen op van de warmere oceanen. Zij weet alles van de zeespiegel en een logisch gevolg is dat de zeespiegel stijgt door warmere oceanen.

Aan de ene kant smelt er water vanuit de poolkappen en gletsjers, en betekent dat uiteindelijk meer water in de oceanen. Aan de andere kant zet bestaand water uit: warm water heeft een groter volume dan koud water – en daarmee stijgt de zeespiegel dus ook. "Deze bijdrage was de afgelopen eeuw verantwoordelijk voor 40 procent van de zeespiegelstijging." Slangen voegt toe dat er in de toekomst meer smeltwater zal zijn, en dat het aandeel van water dat uitzet daarmee wat kleiner kan worden.

Visserij moet zich aanpassen

Dan een gevolg voor de economie. Want voor vissers is een warmere oceaan ook een uitdaging. Vissen sterven door warmte, maar verplaatsen zich ook. Want die vissen zoeken koelere gebieden op. "Mensen zijn niet altijd in staat zich aan te passen aan die veranderingen."

Maar het belangrijkste gevolg op de lange termijn is misschien wel dat een warmere oceaan steeds minder in staat is de extra warmte op te nemen. "Nu gaat 90 procent van de warmte de oceaan in", zegt Slangen. Maar hoe warmer de oceaan is, hoe minder dat lukt. "De oceaan buffert klimaatverandering voor ons. Maar het is niet duidelijk hoe lang dat nog blijft doorgaan."