Waarom China zo belangrijk is voor Engeland
Chinese president Xi Jinping werd afgelopen dinsdag met de grootste eer onthaald in Groot-Brittannië. Samen met zijn vrouw overnachtte hij in Buckingham Palace, dronk een biertje met premier David Cameron in een Engelse pub en kreeg een VIP-rondleiding bij zijn favoriete voetbalclub Manchester United. De banden tussen China en Groot-Brittannië worden overduidelijk aangehaald.
Dit is toch wel de foto van de dag: #selfie @aguerosergiokun @David_Cameron #XiJinping https://t.co/Xkc71wDTEL
— Anne Saenen (@annesaenen) October 23, 2015
Waarom deze vriendschappelijke houding?
Dat heeft puur economische redenen. In de afgelopen vijf jaar stegen Chinese investeringen in Groot-Brittannië met maar liefst 85 procent. En ondanks de vertraagde Chinese economie verwachten onderzoeksbureaus dat China de komende tien jaar nog zo’n 150 miljard euro in de Britse economie pompt. De Britten hebben dat geld hard nodig; vooral op het gebied van energie, transport en infrastructuur zoeken ze financiële steun van buitenaf.
Zo zitten de Britten te springen om nieuwe kernreactoren. Zestien Britse reactoren zullen namelijk binnen tien jaar worden ontmanteld. Zelfs voordat het staatsbezoek officieel begonnen was, hadden China en Groot-Brittannië al afspraken gemaakt over de bouw van een nieuwe kerninstallatie in Somerset. De overeenkomst werd afgelopen week officieel ondertekend en er zijn meteen afspraken gemaakt over nog twee kerncentrales.
De banden tussen China en en GB lijken dus al redelijk hecht te zijn.
Dat klopt. In ieder geval op economisch gebied. Zonder dat de meeste Britten het merken, heeft China al heel wat typisch Britse merken in handen. Denk bijvoorbeeld aan de bekende ontbijtgranen Weetabix en het waterbedrijf Thames Water, dat zorgt voor de watervoorziening in Londen. Maar ook de beroemde Londense taxi’s zullen vanaf 2017 door een Chinese fabrikant worden gemaakt.
De Britten laten zich dan ook graag van hun beste kant zien tegenover China. Groot-Brittannië steunde als eerste Europese land het Chinese initiatief tot de oprichting van een nieuwe investeringsbank, de Asian Infrastructure Investment Bank (AIIB). Tot groot ongenoegen van de Verenigde Staten, waar de bank wordt gezien als rivaal van de Wereldbank. Groot-Brittannië loopt als Westerse economie voorop als het gaat om het aanhalen van de banden met China.
Maar China staat nu niet bekend als een groot voorvechter van democratie en mensenrechten. Is daarop dan geen kritiek?
Ja, zeker wel. Tijdens het bezoek van president Xi Jinping werden er demonstraties langs de routes gehouden. Niet alleen het publiek, maar ook prominente Britten lieten van zich horen. Oppositieleider Jeremy Corbyn dreigde voorafgaand aan het staatsbezoek tijdens het staatsbanket mensenrechten aan de kaak te stellen. En ook prins Charles zou naar verluid geweigerd hebben aanwezig te zijn tijdens datzelfde diner vanwege zijn loyaliteit aan de dalai lama. Al dronk hij later wel een kopje thee met de Chinese president en zijn vrouw in een luxe hotel.
Britse veiligheidsdiensten hebben weer om een andere reden hun bedenkingen over de samenwerking met China. Veiligheidsexperts waarschuwden David Cameron deze week voor eventuele Chinese spionagepraktijken als hij China mee laat bouwen aan kerninstallaties.
En premier David Cameron trok zich van deze kritiek niets aan?
De woordvoerder van David Cameron zei dat er geen taboe-onderwerpen bestonden tussen de Britse premier en de Chinese president. Maar de gesprekken over deze onderwerpen zijn wel achter gesloten deuren gehouden, en over een uitkomst van deze gesprekken is al helemaal niets naar buiten gekomen.
Dat was eigenlijk al te verwachten, want de Chinese ambassadeur liet tijdens een televisie-interview duidelijk weten dat China niet zat te wachten de les gelezen te worden over mensenrechten. Op de vraag of hij verwachtte dat Labour-leider Corbyn het onderwerp aan zou snijden, antwoordde hij: “Ik dacht het niet.”
Ondanks deze dreigende taal was het bezoek toch geslaagd?
Daar lijkt het wel op. Tijdens het staatsbezoek zijn honderden handelsdeals gesloten ter waarde van 55 miljard euro. President Xi Jinping lijkt de tijd van zijn leven te hebben gehad. Hij hief het glas met Kate, reed mee in de koets van Queen Elizabeth en bezocht als fervent voetbalfan het stadion van Manchester City, waarna hij vanuit Manchester weer terugvloog naar China.