1000 euro betaald, maar de muizen blijven, nepbestrijders ongedierte slaan wekelijks toe

RTL Nieuws sprak meerdere mensen die onlangs voor meer dan duizend euro zijn opgelicht door zogenaamde professionele bestrijders. "Deze mensen spelen echt in op je emoties", zegt een van hen. Nu het buiten koud is, gaat het vooral om muizen en ratten. Die zoeken de warme plekken op in huis.
Websites met neprecensies
Het beeld is steeds hetzelfde. Mensen zoeken in paniek een bestrijder en komen op gelikte websites terecht. Daarop staan foto's met glimlachende gezichten en opvallend veel positieve recensies. Ook staan er uitspraken als 'bekend van tv' en 'gecertificeerde muizenbestrijder'. Maar niets is wat het lijkt: alles blijkt nep, zowel de recensies, de foto's als de teksten zijn vals. De bestrijders zijn helemaal niet gecertificeerd.

De bestrijders hebben een vaste handelswijze, blijkt uit gesprekken die RTL Nieuws had met gedupeerden. Als het gaat om het bestrijden van muizen en ratten is dat zoveel mogelijk lijmmatten verkopen.
Die kosten in de winkel nog geen euro, maar worden door de bestrijders voor 80 euro per stuk verkocht. De matten zijn zeer omstreden vanwege het dierenleed dat ermee gepaard kan gaan; de NVWA kan daar boetes voor uitdelen. In sommige Europese landen is het gebruik daarom verboden.
Een van de gedupeerden is Suze uit Amsterdam. Ze vertelt dat ze het 085-nummer op zo'n site belde. Van tevoren kon ze geen duidelijke prijsindicatie krijgen. "Het enige wat ik te horen kreeg, was dat ze 95 euro aan voorrijkosten rekenden." De zogenaamde bestrijder kon de volgende dag al komen.
1000 euro kwijt
Toen ze eenmaal binnen waren, werd ze onder druk gezet om elf lijmmatten te kopen. "Toen ik vroeg wat er zou gebeuren als ik er minder zou nemen, zeiden ze dat de garantie dan niet meer zou gelden. Ik dacht: oké, dan maar in één keer veel geld kwijt, als ik dan maar van de muizen af ben."
Suze moest in totaal meer dan 1000 euro betalen. De plaag bleef. Ze kreeg de zogenaamde bestrijders nooit meer te pakken: haar nummer werd geblokkeerd.

Inspecteur Jasper van de NVWA hoort tijdens zijn inspecties bij bedrijven veel van dit soort verhalen. "Het zijn oplichters die dezelfde werkwijze hanteren als de bekende slotenmakers en rioolontstoppers", zegt hij. "Gigantische rekeningen, geen enkel resultaat. Ze weten dat mensen in nood zitten en spelen daar handig op in."
De zogenaamde bestrijders gebruiken volgens hem ook illegale methoden tegen muizen en ratten. "We hebben foto's gezien van plekken waar gif werd gebruikt terwijl er baby's rondkropen. Echt gevaarlijk."
Netwerk door Nederland
Vaak staan deze ongediertebestrijders hoog in de Google-zoekresultaten, zegt Jasper. "Het lijkt een netwerk door heel Nederland: ze zijn razendsnel ter plaatse, ongeacht waar je woont. Het gaat om meerdere websites, die erg op elkaar lijken."
De NVWA hoort de verhalen vooral van bedrijven waar ze controles uitvoeren. Ze zien daar de afgelopen maanden meer dubieuze bestrijdingsbedrijven. "Het is helaas een markt waar makkelijk geld te verdienen valt."
"Hij voelde precies aan hoe wanhopig ik was", vertelt een andere gedupeerde aan RTL Nieuws, een oudere vrouw. "Ik zat echt in een dilemma. Hij zei dat het meteen zou helpen en dat ze terug zouden komen als het niet werkte. Toen heb ik gezegd: doe maar." Ze moest 1100 euro betalen. De plaag bleef, de zogenaamde bestrijder kon ze daarna niet meer bereiken.
TrustPilot
Op beoordelingssite TrustPilot staat het vol met soortgelijke verhalen. Wie al deze recensies optelt, komt tot de conclusie dat zeker wekelijks iemand wordt opgelicht. Vermoedelijk meer, want niet iedereen plaatst een review. In die zin moet dit het topje van de ijsberg zijn:
Vooral over de website muizenrattenbestrijden.nl komen de laatste tijd veel recensies binnen. "Dit bedrijf niet inschakelen!! De hele website is nep", waarschuwt Lizzy. "Grote oplichting, blijf van deze mensen af", schrijft Mike.
Gert waarschuwt voor ongediertebestrijding-thomas.nl. Hij moest 3500 overmaken. "Sindsdien geen contact meer mogelijk. Voel me enorm dom dat ik hierin gestonken ben, maar was zo in paniek door het ongedierte. En nu van ander ongedierte dat me bestolen heeft!" Astrid uit zich in soortgelijke bewoordingen: "Het zijn zelf vieze ratten."
RTL Nieuws heeft geprobeerd in contact te komen met de bestrijders, maar niemand wilde een reactie geven.
'Schrijnend'
Een woordvoerder van brancheorganisatie NVPB herkent de 'zorgelijke signalen'. "Bedrijven die heel intimiderend overkomen, die zomaar garantie geven, niet terugkomen of hele hoge rekeningen achterlaten. Mensen voelen zich machteloos tegenover plagen en worden misleid door ondeskundige bestrijders. Dat is schrijnend, want mensen voelen zich vaak totaal aan hun lot overgelaten."
"Dit bedrijf niet inschakelen!! De hele website is nep"
Wat is er tegen te doen?
Wat is er tegen te doen? We vragen het de NVWA. En ook aan de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT). Inspecteurs van de ILT houden toezicht op het gebruik van professionele rodenticiden (gif). Alleen zeer gespecialiseerde bedrijven met de juiste licenties mogen gif tegen muizen en ratten gebruiken (zie kader onderin).
Allereerst: goed opletten wie je inhuurt. Mensen kiezen vaak voor de snelste en niet de beste oplossing, zegt Peter, inspecteur bij ILT. "Ze zoeken op muizenbestrijding en klikken op het eerste resultaat in Google en komen dan bij cowboys uit. Want waar deze cowboys wél goed in zijn, is gevonden worden in Google."
Virtueel kantoor
Kan de ILT zelf iets doen? "Het is heel moeilijk om de vinger achter de oplichters te krijgen", zegt Peter. "Een nieuwe website is zo gemaakt. De sites hebben allemaal dezelfde opbouw, meestal zonder adres. Soms staat er wel een adres, maar dan blijkt het een bedrijvenverzamelgebouw met een virtueel kantoor."
Wat het extra ingewikkeld maakt, is dat niet alles strafbaar is. De ILT kan pas ingrijpen als op een verkeerde manier gif wordt gebruikt of door een niet bevoegd persoon. "Het strooien van een handje gif is altijd een overtreding. Bij deze cowboys gaat het deels ook om oplichting. Daar gaat de politie over."
Rat in doodsstrijd op lijmplaat
En wat kan de NVWA doen? Een andere inspecteur, Frits, zegt dat hij kan optreden tegen het gebruik van lijmplaten zodra sprake is van onnodig lijden. En dat is volgens hem al snel het geval. Een paar maanden geleden plaatste hij op LinkedIn een (schokkende) video van een rat in doodsstrijd. Hieronder zie je een paar seconden beeld daarvan:
De NVWA en ILT krijgen dus veel signalen over malafide ongediertebestrijders, maar hun bevoegdheden zijn beperkt tot dierenwelzijn en het gebruik van gif.
Daarbij: de NVWA controleert alleen op plaagdierbestrijding bij ondernemers, vooral in de horeca. Het zijn de ondernemers die vervolgens een proces-verbaal krijgen als muizen op lijmplaten zitten.
Nederlanders bestellen verboden rattengif in buitenland, kopers op de vingers getikt
Ook ongediertebestrijder Tessa van Hunen zegt: 'deze jongens' zijn lastig te pakken. Ze ziet ze ieder jaar weer 'onder een iets andere naam opduiken'.
"Wij zouden het liefst willen dat ons beroep beschermd wordt, want wij doen ontzettend verantwoord werk. Wij beslissen over leven en dood van dieren, en ik vind niet dat je daar lichtzinnig mee om moet gaan."
Eerst gifloze oplossingen
Zelf heeft ze een diploma vakbekwaamheid, en werkt bij een gecertificeerd bedrijf. Allemaal te checken in openbare registers (zie kader onderin). Zij mag dus gif gebruiken. Maar dat is niet het 'wondermiddel' zoals veel mensen denken, zegt ze. In de praktijk ziet ze dat gifloze oplossingen vaak veel sneller effectief zijn.
Inspecteur Frits van de NVWA: "Sommige ondernemers zijn ontevreden omdat ze weinig resultaat zien, maar beseffen niet dat er een stappenplan is dat gevolgd moet worden. Eerst gaten dichten en hygiëne verbeteren, daarna monitoren, vervolgens mechanische vallen inzetten en pas daarna eventueel opschalen naar gif."
Ook bij de brancheorganisatie NVPB zeggen ze dat die volgorde belangrijk is. "Zoals wij altijd zeggen: als een muis kan kiezen tussen een wit bolletje brood en een korrel gif, kiest hij dat witte bolletje."
Heb je last van muizen of ratten? Grijp dan niet direct naar gif of een lijmplaat én pas heel goed op als je een bestrijder je belt, zeggen de experts. In het kader hieronder tips voor het vinden van een betrouwbare bedrijf.
Hoe vind ik een betrouwbare ongediertebestrijder?
Heb je een vriend of kennis met goede ervaringen, dan is dat vaak een goed startpunt. Slim om te doen als je twijfelt: check of het bedrijf überhaupt bestaat via de Kamer van Koophandel. Verder bestaan er meerdere registers.
Er zijn grofweg drie soorten bestrijders die verschillende bevoegdheden hebben:
- Niet-vakbekwame bestrijders. Zij kúnnen betrouwbaar en goed werk leveren. Maar zonder opleiding/certificering mogen ze alleen vrij verkrijgbare middelen zoals klemmen of lokdozen gebruiken; geen professioneel gif (biociden) of rodenticiden (gif tegen ratten en muizen). Het lastige: er bestaat geen register van betrouwbare niet-vakbekwame bestrijders.
- Vakbekwame bestrijders hebben een vakbekwaamheidsbewijs Bestrijdingstechnicus. Als ze niet werken bij een IPM-gecertificeerd bedrijf, mogen ze de meeste rodenticiden niet gebruiken. Alleen sommige middelen op basis van CO2 en alfachloralose zijn toegestaan. Een persoonscertificaat kun je checken in het RPMV-register. Sommige bedrijven laten zich ondersteunen door Kennis- en Adviescentrum Dierplagen (KAD) en staan dan in het KAD-register.
- IPM-professionals hebben een persoonlijk vakbekwaamheidsbewijs én een bedrijfscertificering. Zij zijn de enigen die onder strikte voorwaarden alle rodenticiden mogen gebruiken. Het gaat dan specifiek om anticoagulantia (bloedverdunnende rodenticiden zoals brodifacoum, bromadiolon). Ze volgen protocollen, adviseren over bouwkundige maatregelen en leggen alles vast. Check het RPMV-register voor het persoonsbewijs en het IPM-Knaagdieren certificaat van het bedrijf. IPM staat voor Integrated Pest Management. Dat is het stappenplan dat gericht is op het bestrijden met zo min mogelijk gebruik van gif.
Bedrijven kunnen overigens ook lid zijn van een brancheorganisatie zoals NVPB of PLA…N. Dit geeft alleen geen garantie van professionaliteit. Bestrijders die professionele rodenticiden (gif) inzetten, vallen onder toezicht van de ILT.
Weet jij meer?
Weet jij meer over dit onderwerp, ben je ook een gedupeerde of wil je een misstand melden? Dan kun je de redactie (anoniem) tippen. Deel je berichtjes of foto's via WhatsApp of Signal met dit nummer: +31641663754 of mail naar onderzoek@rtl.nl. Je gegevens neemt de redactie in behandeling volgens ons privacystatement. Gebruikersnaam Signal: RTLNieuws.04
Gedupeerde? Dan kun je dit doen:
- De ILT adviseert om aangifte te doen bij de politie. Vaak wijst de politie gedupeerden door naar het Centrum voor Criminaliteitspreventie en Veiligheid.
- Meld het door de oplichter gebruikte bankrekeningnummer bij je bank. Zodat banken weten dat dit rekeningnummer wordt gebruikt door oplichters.
- Ben je ontevreden over een geleverde dienst? Lees bij de ACM wat je kunt doen.
- Op de website van ILT staat ook informatie en wat te doen. Bijvoorbeeld als er verkeerd omgegaan wordt met gif.
