OM eist geen celstraf, wel tbs tegen Jesse R. voor onthoofding moeder

Concreet wordt Jesse R. verdacht van de moord op zijn moeder met een hakbijl. Dat gebeurde op 16 april vorig jaar, in haar woning in Hellevoetsluis. Ze was onthoofd. "Een niet te bevatten vreselijk delict", zo stelde de officier van justitie vandaag in de rechtbank.

Het OM houdt er bij de eis rekening mee dat het naar omstandigheden goed gaat met R. De medicatie die hij slikt, antipsychoticum olanzapine en lithium, zou aanslaan en hij zegt de laatste tijd geen last meer te hebben van waanbeelden. Máár, stelde de officier van justitie, R. is eerder ook al zelf gestopt met het nemen van zijn medicijnen. Dat is volgens het OM een risico.

Risico op herhaling

Deskundigen van het Pieter Baan Centrum (PBC), die R. hebben onderzocht en behandeld, schatten in dat het risico op herhaling hoog is, wanneer de medicatie niet correct wordt ingenomen. Het escalatierisico, dus hoe ernstig de daden tijdens een eventuele psychose kunnen zijn, wordt ook hoog ingeschat. Dat heeft alles te maken met het feit waar R. van wordt verdacht: het onthoofden van zijn eigen moeder.

Het ingewikkelde bij de psychotische problematiek van R. is dat zijn naasten voor stabiliteit zorgen, maar ook risico lopen. Enerzijds helpen een stabiel netwerk en een vangnet bij het onderdrukken van zijn waanbeelden en het controleren van zijn medicatie, anderzijds loopt juist zijn naaste kring risico als R. wél weer ontregelt.

Juist de mensen in zijn nabije omgeving zijn namelijk onveilig wanneer er waanbeelden spelen. Zo zou hij in zijn waanbeelden behalve zijn moeder ook zijn jongere broertje en zijn vader hebben moeten doden, bleek tijdens de rechtszaak. Het Openbaar Ministerie vindt het risico bij R. daarom te groot om hem alleen tbs met voorwaarden op te leggen, waar dus geen dwang bij komt kijken. Bij dwang moet hij in de kliniek blijven.

Zijn advocaat Job Knoester wil graag weten of tbs met voorwaarden ook mogelijk is, in plaats van dwang. Volgens de advocaat werkt de medicatie die R. nu slikt goed en realiseert hij zich wat hij heeft gedaan. Toen R. door deskundigen in het Pieter Baan Centrum werd onderzocht, was hij nog gedeeltelijk onder invloed van zijn psychose. Knoester wil daarom graag aanvullend onderzoek om te kijken of tbs met dwang wel noodzakelijk is. 

R. verklaarde vandaag zelf dat hij werd gedreven door waanbeelden. Zo dacht hij dat Mark Rutte atoombommen zou afvuren en hij alleen gered zou kunnen worden als hij zijn moeder zou onthoofden. 

Hij vluchtte na de moord in de auto van zijn moeder met haar hoofd in een boodschappentas weg uit Hellevoetsluis. Op de A4 kon hij worden klemgereden en worden aangehouden. Een dag later bekende hij zijn daden, al verkeerde hij ook toen en de maanden daarna nog in een psychose.

"Wat ik heb gedaan is met geen pijn te beschrijven. Ben nog veel zieker dan ik dacht", zei R. tijdens zijn laatste woord, aan het einde van de zitting. "Elke dag leef ik met de gedachte dat ik de vrouw die mij het leven gegeven heeft, het leven ontnomen heb. Ik schaam mij daarvoor." Hij sloot af met dat zijn toekomst in het teken staat van veiligheid. "Ik zal alles doen wat ik kan doen om herhaling te voorkomen."

Uitspraak

De rechtbank doet normaal gesproken twee weken na de eis uitspraak, maar in deze zaak duurt het mogelijk langer, omdat Job Knoester, advocaat van de verdachte, om aanhouding heeft gevraagd. Hij wil dat er aanvullend onderzoek wordt gedaan naar de intelligentie van R.. De rechtbank heeft daar nog geen besluit over genomen.