RIVM bevestigt: PFAS in eieren komt vooral door wormen in de bodem
De pijnlijke conclusie van vorig jaar blijft dus staan: hoe meer kippen buiten scharrelen, hoe meer PFAS in de eieren zit. Ook het advies van het Voedingscentrum blijft onveranderd: eet zo min mogelijk eieren van eigen kippen.
In die zin dus niks nieuws. Maar door het onderzoek van het RIVM kan er nu alleen wel een duidelijke waarschuwing aan worden toegevoegd: scharrelen kippen vrij rond en eten ze wormen? Wees dan extra voorzichtig.
Zekerheid
Dat nu met zekerheid kan worden vastgesteld dat vooral wormen de boosdoener zijn, komt doordat het RIVM in wormen vaak veel én dezelfde PFAS aantrof als in de eieren. Het RIVM noemt wormen een 'belangrijke bron' van PFAS in particuliere eieren.
Pijnlijk maar waar: hoe meer kippen buiten scharrelen, hoe meer PFAS in de eieren
Overigens zitten ook in andere bodemdieren veel PFAS. Waar de PFAS in de bodem vandaan komt op de locaties van de hobbykippen, is niet onderzocht.
Zaagsel
Het RIVM merkt op dat PFAS ook kan voorkomen in water, grond, stro of zaagsel en in hout van kippenhokken. Ook dat kan bijdragen aan de hoeveelheid PFAS in eieren, maar het lijkt niet de belangrijkste bron.
Uit het onderzoek blijkt dat nog veel vragen onbeantwoord zijn. Zo is het opvallend dat de hoeveelheid PFAS die wordt gemeten per locatie verschilt en dat dit zelfs per dag kan variëren. "Dit onderzoek heeft geen verklaring gevonden voor de verschillen", schrijft het RIVM.
Eet geen eieren van particulieren, adviseert RIVM na nieuw onderzoek naar PFAS
Bekend is dat PFAS in heel Nederland in het milieu aanwezig is. Dat komt door uitstoot van industrie en via consumentenproducten. Eenmaal in het milieu breekt PFAS vrijwel niet meer af.
Waar de PFAS in de wormen precies vandaan komt, is niet duidelijk. Zo worden rond de Chemours-fabriek in Dordrecht vooral andere PFAS (zoals PFOA en GenX) in de bodem aangetroffen, terwijl in eieren vaker PFOS wordt gevonden. Dat wijst erop dat de vervuiling in eieren niet één-op-één te herleiden is tot deze specifieke bron.
Jacob de Boer, hoogleraar milieuchemie en toxicologie aan de Vrije Universiteit, vertelde vorig jaar aan RTL Nieuws dat PFAS nog lang in de grond zal blijven zitten. Zolang de stoffen nog steeds in producten worden gebruikt en door fabrieken worden uitgestoten, is het dweilen met de kraan open, zei hij. Een wereldwijd verbod is volgens hem de enige echte oplossing.
De Boer eet vanwege de hoge PFAS-waarden geen vrije-uitloopeieren meer, zei hij. "Heel erg tegen mijn zin in, overigens."
Hij legde uit waarom PFAS in je bloed ongewenst is. "Het tast het immuunsysteem aan. Mensen met veel PFAS in hun bloed hebben vaker last van leverschade en problemen met de schildklierfunctie."
Waarom een totaalverbod lastig ligt, leggen we uit in deze video:
