Veel kwallen op het strand: 'Mensen overschatten ze soms'
Volgens Kwallenradar zijn er momenteel op verschillende plekken aan de kust veel kwallen in het water of op het strand te vinden. In Middelburg zwemmen er zelfs kwallen in de grachten. Dat lijkt te komen doordat het water brak is, waar kwallen goed bij gedijen. Het gaat om de oorkwal, die niet gevaarlijk is.
Veel voedsel
Dat er nu meer kwallen bij de kust zijn is logisch, legt Ernst Brokmeier van Reddingsbrigade Nederland uit. Kwallen gedijen namelijk het beste bij warm zeewater en een overvloed aan plankton, wat hun belangrijkste voedsel is.
Kwallen gespot op het strand! Dit kan je doen tegen een beet
Of kwallen ook echt op het strand belanden, hangt af van de wind. Een aflandige oostenwind zorgt voor een onderstroom die de kwallen naar de kust voert. Als er daarnaast weinig wind staat, blijven ze in het ondiepe water hangen.
Veranderende watertemperatuur
Mariene bioloog Brendan Oonk ziet dat het kwallenseizoen verandert. Stichting Anemoon, waaraan hij verbonden is, verzamelt via duikers en strandwachten data over het onderwaterleven. "We kunnen zien dat de piek van de kwallen aan het verschuiven is door de veranderende watertemperaturen", legt hij uit.
De bekende oorkwal, wit met de kenmerkende ringen, verschijnt al vroeg in het voorjaar. Later volgt de blauwe haarkwal, en pas tegen het einde van de zomer komen ook de grote zeepaddenstoelen. Oonk: "Omdat de winters tegenwoordig minder koud zijn, zien we dat die grote zeepaddenstoelen, die wel een omtrek van een meter kunnen krijgen, makkelijker overleven."
Daarnaast zwemmen er steeds meer verschillende soorten kwallen voor de Nederlandse kust. Dat komt deels door kwallen die vanuit het zuiden naar ons water trekken, omdat de Noordzee warmer is geworden.
Ook reizen exotische soorten onbedoeld mee in het ballastwater van grote zeeschepen. Eenmaal hier gedijen soorten zoals de ribkwal of een Koreaanse variant goed.
"Op de Japanse kruiskwal kunnen sommige mensen heftig reageren", zegt Oonk. De soort komt vooral voor in de wateren van Zeeland. Vorig jaar moesten zestien Zeeuwse badgasten nog naar de dokter na een steek van het dier.
Ergste pijn snel voorbij
Gelukkig zijn de meeste kwallen aan de Nederlandse kust vrij ongevaarlijk. Ernst Brokmeier van de Reddingsbrigade werd onlangs zelf gestoken door een kwal. "Niet leuk, maar na vijf minuten is de ergste pijn voorbij. En dat is voor de meeste mensen het geval. Mensen overschatten zo'n beet soms wel een beetje."
Mocht je in het water toch pech hebben, dan verleent de Reddingsbrigade regelmatig eerste hulp. Hierbij wordt spoelen met warm water het meest toegepast. Dat helpt, omdat de warmte de achtergebleven netelhaartjes op de huid inactiveert.
Daarnaast kunnen mensen een handje zand gebruiken om eventuele achtergebleven tentakeltjes of netelhaartjes voorzichtig van de huid te verwijderen. "En sommige mensen zweren bij een zalfje om de klachten te verlichten", zegt Brokmeier.
Bij deze recreatieplas in de buurt van Leidschendam hebben mensen het heet: "Te heet om me in te smeren." Bekijk de video
