Wachtlijsten Pieter Baan Centrum flink afgenomen, maar stagnatie bij tbs-klinieken
Maar de wachtlijsten bij tbs-klinieken zijn vrijwel hetzelfde gebleven, blijkt na vragen van RTL Nieuws.
De Dienst Justitiële Inrichtingen (DJI) geeft als reden voor de kortere wachttijden bij het PBC dat er de afgelopen tijd minder vraag naar observaties is geweest. Ook zijn renovatiewerkzaamheden in het PBC inmiddels voorbij, die eerder tot vertraging hebben geleid. Daarbij was er ook een tekort aan gedragskundig rapporteurs, maar daar is de laatste tijd qua werving hard aan gewerkt, meldt een woordvoerder. Het gaat dan om forensisch psychiaters, forensisch psychologen en forensisch milieu-onderzoekers.
Relatief kleine groep
Het Pieter Baan Centrum is afhankelijk van 'fluctuaties in vraag en aanbod', aldus de woordvoerder. "Het gaat hier om een relatief kleine groep verdachten, en fluctuaties in misdaad, opsporing en profiel van verdachten werken snel door in het aantal weken wachttijd bij het PBC. Met andere woorden: als het aantal ernstige misdrijven dat wordt gepleegd door iemand met (het vermoeden van) een psychische stoornis in een periode toe- of afneemt, zal er ook meer of minder vraag zijn naar nader gedragskundig onderzoek."
Zedenverdachte Jan B. wordt opgenomen in Pieter Baan Centrum
Momenteel zijn er nog 45 mensen die zijn aangemeld bij het PBC, maar nog niet zijn opgenomen. "Circa de helft daarvan heeft een ingeplande opnamedatum. Wij rekenen vanaf moment van aanmelding tot opname. Iedereen die dus is aangemeld en nog niet opgenomen is, staat op die lijst."
Tbs-klinieken
Is bij het PBC een terugloop in de wachtlijsten zichtbaar, bij tbs-klinieken is dat nauwelijks het geval. Het aantal wachtenden is vrijwel hetzelfde gebleven. Uit informatie uit eind mei van dit jaar blijkt dat er 268 passanten op de wachtlijst staan om opgenomen te worden in een tbs-kliniek. Eind 2025 lag dat officiële aantal nog op 274 personen. De gemiddelde wachttijd was eind 2025 ongeveer 1 jaar.
Volgens een woordvoerder van TBS Nederland gaat de wachttijd 'op relatief korte termijn naar verwachting wel nog wat afnemen omdat er een aantal plekken in voorbereiding zijn om uit te breiden'. "Naar verwachting gebeurt dit eind 2026 of in de loop van 2027."
De oorzaak van de stagnatie van de wachttijden komt volgens de woordvoerder door een stijging van het aantal opleggingen, maar ook door een beperkte doorstroom. "Daarnaast zouden veel patiënten op een lager beveiligingsniveau hun behandeling voort kunnen zetten. Maar in de ggz en in instellingen voor mensen met een verstandelijke beperking zijn te weinig bedden. De afgelopen jaren is bovendien een groot deel van de klinische capaciteit in de ggz verdwenen."
Ben je met een tbs-maatregel voordeliger uit dan met een gevangenisstraf? Dat leggen we uit in deze video met behulp van advocaat Job Knoester:
Meer ruimte creëren, dus meer plekken in de ggz en in instellingen voor mensen met een verstandelijke beperking, is de oplossing, zegt de woordvoerder. Daarnaast zou er gekeken moeten worden of er tbs-klinieken zijn die hun capaciteit kunnen uitbreiden. "Het liefst werken we met flexibele capaciteit. Dan kunnen we het beveiligingsniveau makkelijker aanpassen en zijn we minder afhankelijk van andere delen van de forensische zorg. Het aantal tbs-opleggingen zal altijd blijven schommelen. Met flexibele capaciteit kunnen we hier beter op inspelen. We zien ook dat tbs-patiënten ouder worden. Sommige patiënten hebben zelfs zorg nodig die lijkt op verpleeghuiszorg. Voor deze groep moeten we andere oplossingen zoeken, zodat er weer ruimte ontstaat in de klinieken."
