Het kabinet zei eerder dat het diner een kans biedt om in gesprek te gaan met de Amerikaanse president. Premier Jetten zei van tevoren onder meer de oorlog tegen Iran, Oekraïne en het plan van het Amerikaanse Congres om chipfabrikant ASML verdere exportbeperkingen op te leggen ter sprake te brengen.
Volgens Jetten werd er een 'open en constructief gesprek' gevoerd, waarbij het voornamelijk ging 'over de oorlog in het Midden Oosten en die in Oekraïne'. "Het was een nuttige avond", aldus Jetten. "En ik begrijp heel goed het ongemak dat bij veel Nederlanders leeft over dit bezoek en alles wat er speelt. Maar als je wegblijft, dan kun je deze onderwerpen niet met elkaar wisselen. Dus in die zin hebben we denk ik gedaan waarvoor we hier zijn gekomen."
Dit zijn beelden van de ontmoeting, en van wat Jetten over het bezoek zei:
Het Witte Huis zei eerder dat het bezoek van het Nederlandse koningspaar en premier privé was, maar 'Jetten liet duidelijk weten dat er zeker ook politieke afwegingen werden besproken', aldus Amerika-correspondent Erik Mouthaan. "Jetten zegt duidelijk te hebben gemaakt hoe Nederland erin staat en dat Nederland wil meewerken aan de situatie in de Straat van Hormuz, maar wel pas als de bombardementen voorbij zijn."
Weinig pers aanwezig
Veel persmomenten waren er niet, en ook moesten de camera's buiten de deur wachten, zegt Mouthaan. "Het lijkt erop dat het koningshuis wilde voorkomen dat de koning en koningin naast Trump zouden staan terwijl hij iets geks zou zeggen of iets dat het ongemakkelijk zou maken voor de koning. Daarom lijkt ervoor te zijn gekozen om minimale pers in het Witte Huis toe te laten."
Vicepremier Dilan Yeşilgöz noemde de timing van het bezoek vrijdag nog 'ongemakkelijk'. De relatie tussen de VS en Europa was al gespannen sinds het aantreden van Trump en is door de oorlog in het Midden-Oosten verder verslechterd.
Toespraak koning
Eerder op de avond hield koning Willem-Alexander een toespraak bij een netwerkreceptie in de Chamber of Commerce in Washington. Daarin zei hij dat de vrijheden die we het meest koesteren, 'life, liberty and the pursuit of happiness', gebaat zijn bij 'stabiliteit en bij samenwerking met sterke, democratische, betrouwbare partners'.
De koning doelt daarmee op 'partners met een solide trackrecord, die bewezen hebben het gezamenlijke belang te willen dienen'. Volgens hem is Nederland 'zo'n sterke en betrouwbare partner' en zijn die 'goud waard in een onvoorspelbare wereld waarin op het scherpst van de snede wordt gestreden om macht en invloed'.
In zijn toespraak haalde Willem-Alexander ook de NAVO aan. "Als NAVO-bondgenoten beschermen we onze vrije samenlevingen tegen gewetenloze aggressors als Rusland. Al meer dan 75 jaar." Volgens de koning 'koesteren democratische landen vrijheid en houden we elkaar scherp'. Ook vindt hij dat vrienden 'respectvol met elkaar van mening' mogen verschillen.
Programma
Na hun overnachting in het Witte Huis vliegt het koningspaar meteen naar Miami. Daar zullen ze rond etenstijd in Nederland aankomen.
