Liefde tussen Meloni en Trump omgeslagen naar haat: 'Geschokt door haar'

'Ze is een geweldige leider'. 'Een fantastische vriend'. En: 'We hebben een goede relatie.' Zomaar een greep uit uitspraken die de Amerikaanse president en de Italiaanse premier voorheen over elkaar deden. Maar nu: 'Ik ben geschokt door haar'. 'Zijn uitspraken zijn onaanvaardbaar'. En: 'Wij zullen er niet voor Italië zijn'. Het lijkt haat en nijd tussen beide landen.

Oneens over Iranoorlog

Giorgia Meloni was altijd een politieke vriend van Donald Trump. Ze was als een van de weinige Europese leiders bij Trumps inauguratie. Ze delen opvattingen over de economie en migratie, maar zeker niet over het voeren van oorlogen. Daar botst het tussen beide landen.

"Er zijn hier heel vaak demonstraties tegen oorlogen", zegt correspondent Sophie van der Meer. "Tegen de oorlog in Gaza bijvoorbeeld en Italië heeft ook Oekraïne vanaf het eerste moment heel fanatiek gesteund. Dat Trump nu een oorlog is begonnen in het Midden-Oosten, is hier totaal niet populair. De Italianen willen er absoluut niet bij betrokken worden."

Dat blijkt ook uit een recente peiling. Slechts 7 procent van de Italianen steunt Trumps aanpak in Iran. Onder Meloni's achterban is dat iets hoger, maar nog steeds slechts 15 procent. "Meloni weet dat ook. Daarom heeft ze eerder in de oorlog geen toestemming aan de Amerikanen gegeven om gebruik te maken van een luchtmachtbasis op Sicilië", zegt Van der Meer. Trump was daar woest over.

Dat de Italianen zo anti-oorlog zijn heeft een aantal oorzaken. "Als er een grotere oorlog uitbreekt, dan is Italië een van de eerste landen waar vluchtelingen aankomen. Veel Italianen zitten daar niet op te wachten. Ook de hoge prijzen voor energie spelen mee. Italië is in grote mate afhankelijk van het Midden-Oosten en dus zeer vatbaar voor hoge prijzen.

Clash tussen Paus en Trump

Dan is er nog het Vaticaan, heilig in Italië. "De paus roept op tot vrede en dus doen veel Italianen dat ook." Uitgerekend met de paus kreeg Trump het aan de stok. Paus Leo XIV had kritiek op wereldleiders die oorlog voeren, waarna Trump zei dat de paus geen idee heeft wat er in Iran gebeurt en hij 'beter zijn mond kan houden'. Meloni noemde Trumps uitspraken 'onaanvaardbaar'.

Zo sloeg de vlam in de pan tussen de Paus en Trump:

Trump ging vervolgens los op Meloni in gesprek met de Italiaanse krant Corriere della Sera. "Ik dacht dat ze moedig was, maar ik heb het mis. Het kan haar niet schelen of Iran een nucleair wapen heeft, waarmee het Italië in twee minuten opblaast als het daar de kans toe krijgt."

De ruzie is precies datgene wat Meloni op dit moment heel goed uitkomt. "Met de paus verdedigen, maak je je in Italië populair", zegt Van der Meer. "Wat meer populariteit kon ze wel gebruiken, zeker na het verloren referendum, waarmee ze wijzigingen in de rechtspraak wilde doorvoeren. Tegelijk kan ze afstand creëren met Donald Trump, ook een populaire move dus in Italië."

Italië weigert plek op WK

Dan: Il Calcio, voetbal. Net als het geloof heilig in Italië. Het nationale voetbalelftal is er voor de derde keer op rij niet bij op het WK. Als het aan sommige mensen rond Trump ligt, gaat Italië alsnog en neemt het de plek van Iran over, zo werd gisteren bekend.

De Italianen zijn woedend over het voorstel.  De minister van Sport noemt het 'ten eerste onmogelijk en ten tweede, ongepast. Je plaatst je op het veld'. "De Italianen hebben zoiets van: 'Degene die het beste is, mag meedoen. En Italië heeft zich gewoon niet gekwalificeerd", zegt Van der Meer, "Ze gunnen het de Iraniërs ook. Ze zijn namelijk tegen de oorlog en zien de VS daarin als agressor. Wat overigens niet betekent dat ze het Iraanse regime steunen."

Het idee om Italië alsnog mee te laten doen aan het WK, lijkt uit de koker te komen van een Italiaanse vriend van Donald Trump. Hij wilde er de bekoelde relatie tussen Trump en Meloni mee verbeteren, maar het tegenovergestelde lijkt dus te gebeuren.

Meloni maakt nieuwe vrienden

Trumps harde taal drijft Meloni verder van hem weg en ze kruipt juist dichter naar de EU toe. "De meeste Italianen willen een sterke EU, zeker nu Trump zo wispelturig is. Ze wil zich daarom steeds meer profileren als sterke leider in Europa. Een tijdje terug trok ze al veel op met de Duitse bondskanselier Friedrich Merz. Nu doet ze dat zelfs met de Franse president Emmanuel Macron, met wie ze voorheen geen goede band had."

Vorige week vrijdag was Meloni nog in Parijs om met Europese landen te vergaderen over de oorlog in Iran en de blokkade in de Straat van Hormuz. Onderstaande video waarin Macron en Meloni elkaar begroetten, ging viral omdat Macron haar nogal stevig beetpakte, maar beiden konden er daarna hartelijk om lachen. Het is een beeld dat we niet vaak zien van de twee.

Het lijkt het ultieme bewijs dat Donald Trump met zijn politiek en retoriek ook zijn vrienden van hem vervreemdt. Al weet je het bij Meloni nooit helemaal zeker. "Ze is ook gewoon een populist", zegt Van der Meer. "Ze doet wat makkelijk is. Als ze met Macron kan optrekken, zal ze dat doen. Ze is vooral bezig met wat het beste voor haar en haar land is."