Venezuela in rep en roer om dood politieke gevangene en zijn moeder
Twee weken geleden maakten Venezolaanse autoriteiten bekend dat de 50-jarige Víctor Hugo Quero was overleden in gevangenschap. Dat gebeurde al tien maanden eerder, in juli 2025.
Quero werd gezien als politieke gevangene, zegt redacteur Latijns-Amerika Thomas van den Elshout. "Hij werd vastgehouden op verdenking van terrorisme. In Venezuela worden onder die noemer meer politieke gevangenen vastgehouden. Het detentiecentrum waar hij zat is berucht en staat bekend als een gruwelijke gevangenis waar ook martelingen plaatsvinden."
Drie Nederlandse gevangenen vrijgelaten in Venezuela, verlaten snel het land
De Venezolaanse overheid verklaart dat Quero overleed aan de gevolgen van een longembolie, nadat hij in een ziekenhuis was opgenomen vanwege maag-darmklachten. Zijn familie zou niet op de hoogte zijn gesteld van zijn overlijden, omdat hij geen contactgegevens had achtergelaten. Maar zijn 82-jarige moeder, Carmen Navas, had langer dan een jaar naar hem gezocht: ze ging gevangenissen af en vroeg de autoriteiten tijdens protesten om een teken van leven.
Nu blijkt dat hij al lang begraven was. Navas overleed zelf op zondag, tien dagen nadat ze kennis had genomen van de dood van haar zoon.
Dat maakt wat los in Venezuela bij mensenrechtenorganisaties, oppositieleden en familieleden van andere politieke gevangenen. Maandag werd in de hoofdstad Caracas gedemonstreerd. Op beelden van persbureau AP is te zien hoe de demonstranten 'Ze zijn niet gestorven, ze zijn gedood' roepen en slaags raken met de politie.
Juist deze week wordt aangekondigd dat 300 andere gevangenen vrijgelaten zullen worden: "Al is dat waarschijnlijk vooral het resultaat van druk vanuit de Verenigde Staten", zegt emeritus hoogleraar Latijns-Amerikaanse geschiedenis Patricio Silva. "De regering zou dit uit eigen initiatief niet doen."
Onder druk van de Amerikaanse regering kondigde Venezuela in januari aan dat het politieke gevangenen zou vrijlaten. Dat gebeurde in het begin maar mondjesmaat, zegt Silva. Volgens inschattingen van de Venezolaanse mensenrechtenorganisatie Foro Penal zitten meer dan 400 mensen om politieke redenen vast in het land.
Trump: 'Iedereen vrij'
Vorige week werd de Amerikaanse president Trump nog door journalisten ondervraagd: wat te doen met Venezolanen die zich zorgen maken over de mensen die nog steeds vastzitten? "We gaan ze allemaal vrij krijgen", antwoordde Trump.
"Venezolanen hebben het gevoel dat er meer tempo moet worden gemaakt. Niet alleen met de totale vrijlating van politieke gevangenen, maar ook met het herstel van de democratie. Ze vragen zich af wanneer er nationale verkiezingen komen, zodat een democratische regering aan de macht kan komen," zegt Patricio Silva.
In januari arresteerden Amerikaanse troepen de voormalige leider van het land, Nicolás Maduro, tijdens een militaire inval in de hoofdstad Caracas. Delcy Rodríguez, een bondgenoot van Maduro en voormalig vicepresident, werd enkele dagen later beëdigd als interim-president.
Maduro's 'tijger' is nu de president van Venezuela: wie is Delcy Rodríguez?
"Deze vrijlating is een manier om de druk van de ketel te halen, zodat mensen zien dat er in ieder geval iets gebeurt. En zodat de VS kan laten zien: we blijven druk uitoefenen op het regime van Delcy Rodríguez voor het proces van politieke liberalisering. Want dat heeft tot nu toe weinig opgeleverd."
Vrijlating is geen vrijspraak
Hoe, waar en wanneer de gevangenen vrijkomen, is nog onduidelijk. Volgens parlementsvoorzitter Jorge Rodríguez zullen de gevangenen tussen afgelopen maandag en komende vrijdag vrij komen. Hij spreekt overigens niet van politieke gevangenen, maar van gedetineerden die 'minderjarig zijn, ouder dan 70, of die een medische aandoening hebben'.
De vraag is nog wel hoeveel er daadwerkelijk vrijkomen, zegt Van den Elshout. "Bij eerdere vrijlatingen bleken het er in de praktijk veel minder te zijn dan eerder beloofd."
Bovendien is er bij een vrijlating nog niet meteen sprake van vrijspraak of vrijheid, zegt Silva: "Er worden ook mensen vrijgelaten die het land niet mogen verlaten of zich wekelijks ergens moeten melden. Ze mogen niet met de pers praten. En beschuldigingen worden niet geschrapt, dus gevangenen kunnen elk moment weer worden teruggeroepen."
