150 mensen opgepakt bij lhbti-protest in Turkije: 'Velen voelen zich niet meer veilig'

De demonstranten werden opgepakt nadat ze leuzen als 'Leve de strijd voor vrijheid' en 'Lhbti zijn is geen misdaad' hadden geroepen. Daarbij eisten de betogers de vrijlating van 57 mensen die dit weekend werden gearresteerd tijdens invallen bij lhbti-organisaties in Istanbul en de hoofdstad Ankara.

Er werden niet alleen arrestaties verricht. Ook werden meerdere websites en socialmedia-accounts geblokkeerd en zijn woningen en bars gesloten.

Volgens correspondent Floor Brands staan de incidenten niet op zichzelf en vormen ze een verdere escalatie van de onderdrukking van de lhbti-gemeenschap in Turkije. "Je ziet dat het voor hen de afgelopen jaren steeds moeilijker is geworden.. Ze worden op veel fronten tegengewerkt. Zo zijn de Pride en andere bijeenkomsten verboden en krijgen mensen binnen de gemeenschap steeds vaker te maken met geweld."

'Gevaar voor de maatschappij'

Het is het gevolg van het beleid van de regering van president Recep Tayyip Erdoğan. De president verzet zich tegen de idealen van de lhbti-gemeenschap en ziet deze groep als een gevaar voor de maatschappij. Ook zei hij dat Turkije onder zijn leiding niet zal toestaan dat stromingen als lhbti 'aan de natie worden opgedrongen'.

Erdoğan gaf de gemeenschap vorig jaar openlijk de schuld van het dalende geboortecijfer in Turkije. De acties van deze week zijn onderdeel van een campagne genaamd 'Mijn familie is veilig'. Deze operatie is door Erdoğan in het leven geroepen met als doel om 'onze kinderen, het instituut van het gezin en de maatschappelijke orde te beschermen'.

Brands: "Erdoğan heeft een fixatie op het uitbreiden van het Turkse gezin, vanwege het enorm lage geboortecijfer. Hij heeft daarom begin dit jaar het 'Decennium van het Gezin' uitgeroepen. De waarden van de lhbti-gemeenschap zijn niet in lijn met die kernwaarde van de familie, zegt Erdoğan, en dus ziet hij de gemeenschap als een probleem."

Toch zijn er volgens Brands vooral andere oorzaken die hebben geleid tot het lage geboortecijfer. "Door de lhbti-gemeenschap de schuld in de schoenen te schuiven, probeert Erdoğan de aandacht af te leiden van de echte problemen in het land. De inflatie is torenhoog en het gaat slecht met de economie. Voor veel Turken is dit een reden om een kinderwens uit te stellen."

Steeds minder veilig

Waar Turkije als land met een moslimmeerderheid begin jaren 2000 nog vooropliep in homo-acceptatie, lijkt het tij onder Erdoğan te keren. Homoseksualiteit is volgens de wet niet verboden in Turkije, maar door de toenemende homofobie voelen veel mensen zich steeds minder veilig. Dat ziet ook Brands, die in Istanbul woont.

"Mensen van de lhbti-gemeenschap hier in Istanbul die ik ken of spreek, geven aan dat ze zich minder veilig voelen door uitspraken van Erdoğan, arrestaties en bedreigingen. De tendens tegenover de gemeenschap verandert, dat voelen zij ook. Deze acties doen daar nog een schepje bovenop, waardoor sommigen niet meer weten of ze hier nog wel willen blijven."

Zorgen bij mensenrechtenorganisatie 

Ook mensenrechtenorganisatie Amnesty International maakt zich zorgen over de situatie in Turkije. De organisatie uitte kritiek via haar Turkse X-account, waarna dit door de autoriteiten werd geblokkeerd. Inmiddels is er een nieuw account aangemaakt.

Amnesty schrijft in een persbericht: "De Turkse autoriteiten moeten een einde maken aan het hardhandige optreden tegen lhbti-organisaties en moeten de opgepakte activisten onmiddellijk vrijlaten. Dit is een grootschalige aanval op lhbti-rechten en degenen die deze verdedigen. Deze ingrijpende klopjacht, waarbij tientallen mensen zijn gearresteerd, heeft niets te maken met het beschermen van gezinnen en laat zien waarom het verdedigen van lhbti-rechten in Turkije belangrijker is dan ooit."

Breder plaatje 

De incidenten van deze week passen in een breder plaatje van de steeds verder onder druk staande democratie in Turkije. Zo werden de afgelopen jaren duizenden politieke tegenstanders opgepakt en zonder proces veroordeeld.