Hooggerechtshof VS kraakt importheffingen, Trump komt juist met 10 procent extra
De importheffingen vormen een belangrijk deel van de economische agenda van Trump. Hij gebruikte daarvoor een noodwet. Volgens de rechters heeft Trump zijn bevoegdheden overschreden door deze wet uit 1977 toe te passen.
Die wet werd door eerdere regeringen in de VS onder meer gebruikt om sancties in te stellen tegen vijandige regimes, maar de regering-Trump vindt dat die wet de president ook de macht geeft om importheffingen – belastingen dus – in te stellen.
Nieuwe maatregelen
Veel critici stelden al direct dat alleen de volksvertegenwoordiging belastingen op mag leggen. Zij halen vandaag hun gelijk. Het Hooggerechtshof benadrukt dat nergens in de wet waar Trump zich op beroept, staat dat de president importheffingen op mag leggen en dat de wet ook niet zo geïnterpreteerd mag worden.
De president, die de media vrijdagavond toesprak vanuit het Witte Huis, zei 'diep teleurgesteld te zijn' in de 'incorrecte' beslissing. Ook zei hij zich te schamen voor de zes rechters van het hof die de tarieven als onwettig bestempelden.
Trump teleurgesteld
Volgens Trump brengen de tarieven de VS veel economisch gewin en maken ze het land veiliger. "Alle tarieven zullen blijven", aldus de president die zegt geen toestemming nodig te hebben van het Congres. "We hebben sterke alternatieven en die zullen we inzetten." Trump verwijst daarbij onder meer naar andere wetten die hij kan inzetten om zijn tarieven te laten gelden.
De president voert bovendien dus een nieuw 'internationaal tarief' van 10 procent in, bovenop de bestaande tarieven, zo zegt hij.
De uitspraak van het hof raakt niet alle heffingen. Voor onder meer die op staal en aluminium werd een andere wettelijke basis gebruikt, waardoor die van kracht kunnen blijven. De uitspraak kan de schatkist desondanks veel geld kosten. De University of Pennsylvania berekende voor persbureau Reuters dat de VS mogelijk 175 miljard dollar aan heffingen moeten terugbetalen.
Bedrijven kunnen volgens Amerikaanse media om een schadevergoeding vragen bij het Ministerie van Financiën, honderden bedrijven startten al een rechtszaak hiertoe, meldde persbureau Bloomberg eerder. De rechters gingen niet specifiek in op de vraag of er schade kan worden geclaimd.
Gevolgen Nederland
Wat de uitspraak precies betekent voor Nederland en Europa is ook nog onduidelijk. Op 27 juli vorig jaar bereikten Europese Commissievoorzitter Ursula von der Leyen en de Amerikaanse president Donald Trump een politiek akkoord over een handelsdeal die rust moest brengen in de handelsoorlog.
In het kort komt de deal erop neer dat de VS over vrijwel alle importen uit de EU een tarief gaat heffen van 15 procent, maar experts maakten gehakt van een deel van de plannen en het Europees Parlement moet er nog over stemmen.
Amerikanen betalen zelf importheffing, 90 procent is voor hun rekening
Volgens experts zijn ondermeer de afspraken rond energie onhaalbaar. Brussel zou van plan zijn om jaarlijks 250 miljard dollar te investeren in olie, gas en nucleaire technologie uit Amerika. Maar in de praktijk is dat helemaal niet mogelijk.
Door de handelsdeal werden tegenheffingen op verschillende producten tussen de beide machtsblokken in de ijskast gezet, maar de EU houdt de mogelijkheid nog wel achter de hand.
'Voorlopig geen gevolgen'
Carsten Brzeski, hoofdeconoom van ING, verwacht ook dat de regering-Trump met andere manieren zal komen om de heffingen te rechtvaardigen, zo zegt hij tegen RTL Z. Veel van de bestaande heffingen zullen bovendien voorlopig blijven staan, omdat ze onderdeel zijn van een bilateraal akkoord - afspraken tussen twee landen, of in geval van de EU, een landenblok.
Europa kan zich wel beroepen op deze uitspraak om opnieuw te onderhandelen over het huidige akkoord. "Maar op dit moment zijn er geen directe gevolgen voor de EU of voor Nederlandse bedrijven", zegt hij.
