OM: oplichter plakte eigen hoofd op gestolen paspoort en opende bankrekeningen
Hij wilde 'snel geld verdienen', zegt Sebastiaan J. tegen de rechter, en reageerde daarom via TikTok op iemand die makkelijk werk aanbood. Zo kwam hij in contact met ene 'Mick', die hem vroeg foto's en filmpjes van zichzelf te maken. In ruil daarvoor zou J. betaald worden in crypto-munten.
Die foto's zouden gebruikt worden om AI-promotiefilmpjes te maken, maar dat bleek anders te zitten: ze werden misbruikt om massaal bankrekeningen aan te vragen, met gestolen identiteiten.
Dat is althans het verhaal van J., die zegt er pas later achter te zijn gekomen waarvoor de foto's écht dienden: het omzeilen van de beveiliging van bank ABN AMRO.
Selfie en paspoort uploaden
Bij die bank kunnen klanten op hun mobiele telefoon een rekening openen. Zij moeten daarvoor een foto van hun identiteitsbewijs opsturen en een selfie maken. Vervolgens checkt een automatisch proces of die foto klopt.
En precies die check zorgde ervoor dat bij ABN AMRO het balletje ging rollen: er werd een rekening aangevraagd op naam van een vrouw, maar op de selfie was een man (Sebastiaan J.) te zien. Zijn gezicht was met behulp van AI aangepast: op het gezicht van de verdachte waren onder meer de lippen van de (vrouwelijke) eigenaar van het paspoort aangebracht, om de gezichtsherkenning om de tuin te leiden.
ABN AMRO deed onderzoek, en trof 46 rekeningen aan die met nep-identiteiten waren aangemaakt. Bij een groot deel van die rekeningen was J. op de selfie te zien. De paspoortfoto of selfie zijn met AI bewerkt, zodat J. meer op de foto op het paspoort zou lijken.
Stapel pinpassen
In november werd J. door de Marechaussee staande gehouden voor een grenscontrole. Tijdens die controle zagen agenten hoe hij snel de Telegram-app van zijn telefoon verwijderde. Bovendien werd in de auto een stapel enveloppen aangetroffen, met pinpassen en pincodes van verschillende ABN AMRO-rekeningen.
De man werd aangehouden en zijn telefoon doorzocht. Daarop werden tientallen valse ID-bewijzen aangetroffen. Ook vond de politie chatgesprekken met ChatGPT, waarin hij vraagt hoe de beveiliging van ABN AMRO werkt, en hoe hij die zou kunnen omzeilen.
Wat moet je doen als jouw gegevens zijn gelekt bij Odido? Zo voorkom je oplichting
Uit camerabeelden blijkt bovendien dat J. bij verschillende geldautomaten grote contante bedragen heeft gestort op meerdere van de valse rekeningen. Hiermee zou hij bijvoorbeeld geld kunnen witwassen.
Ook werd op de telefoon van J. een Marktplaatsaccount aangetroffen. Met dat account was een advertentie geplaatst voor een huurhuis in Amsterdam. Geïntereseerden moesten allerlei informatie opsturen, waaronder hun loonstrook en identificatiebewijs. Precies die identificatiebewijzen werden vervolgens gebruikt om bankrekeningen te openen.
Eis: 30 maanden cel
Volgens J. kwam hij pas laat, in september, te weten wat er precies gebeurde met zijn foto's, omdat 'Mick' hem toen vroeg verder mee te helpen aan de fraude.
Maar het OM gaat er vanuit dat J. wist waar hij aan meehielp, of op zijn minst had moeten doorhebben dat zijn foto's gebruikt werden voor criminele doeleinden.
Het OM eist een celstraf van 30 maanden, waarvan 6 voorwaardelijk. De uitspraak volgt over 2 weken.
Niet alleen frauders zetten AI in om nepgezichten te maken. Op social media zie je steeds meer deepfakes. In deze video zoe je hoe je herkent wat echt en nep is:
