Modi's miljardenmarkt lonkt: dit heeft zijn bezoek aan Nederland opgeleverd
Onder leiding van premier Rob Jetten ontmoette Modi onder anderen het koningspaar en de directeuren van ASML, Heineken en Philips. Er werden verschillende intentieverklaringen getekend met Nederlandse bedrijven.
Nederland en de EU zijn op zoek naar nieuwe bondgenoten, nu de relatie met de Verenigde Staten onder druk staat. Het aanhalen van de banden met landen zoals als India past in deze trend. Met bijna anderhalf miljard mensen en een relatief jonge bevolking is het land een heel interessante afzetmarkt. Andersom is de EU dat ook voor India, en wil India zijn eigen economie versterken.
Nederland kijkt naar India én China op zoek naar nieuwe bondgenoten
India presenteert zich in Europa als betrouwbaar alternatief voor de VS en China, zegt Lachmipersad, India-analist bij GeopolitiekNu. "Een stabiele partner voor de EU in een agressiever wordende wereldorde." Het resulteerde in januari al in een nieuw vrijhandelsakkoord met de EU.
De EU hanteert inmiddels een 'China-plus-één-beleid', zegt Lachmipersad. "Europese fabrieken mogen in China fabrieken bouwen en handel drijven, dat is allemaal prima", zegt hij. Maar daarbij moeten ze ook zorgen voor een alternatief, om te voorkomen dat de toelevering, bijvoorbeeld van chips, zomaar stokt. "Daar wil India graag op inspelen."
EU en India sluiten handelsdeal: 'Moeder van alle deals'
Nu Modi door Europa toert, druppelen de lokale deals binnen. Zo sloten Zweden en India maandag een strategisch partnerschap, gericht op het verdubbelen van de handel en investeringen tussen de landen. Ook het bezoek in Nederland leverde deals en goede voornemens op.
De twee landen sloten op zes gebieden overeenkomsten, zoals op technologie en halfgeleiders, infrastructuur, landbouw en groene waterstof. "Er was zelfs een aparte dag voor water gereserveerd", zegt Lachmipersad. Ook gezondheidszorg en defensie waren grote thema's. De landen mikken bovendien op meer samenwerking tussen de universiteiten, onderzoeksinstituten en startups.
Energietekorten
India hoopt daarbij onder meer in samenwerking met Nederland nieuwe technologieën te ontwikkelingen die toekomstige uitdagingen het hoofd bieden, verklaart Lachmipersad. Voedselzekerheid bijvoorbeeld, of klimaatverandering en energiezekerheid. India is een land dat relatief hard geraakt wordt door de tekorten aan olie die zijn ontstaan door de oorlog in Iran.
Eerder dit jaar liet onderzoeksinstantie TNO al weten dat India en Nederland kennis delen op het gebied van groene waterstof, onder meer omdat de energiebron kan helpen om dit soort 'mondiale schokken' op te vangen. Nederland heeft de kennis, India de schaal en capaciteit, zei TNO. Daarmee kan de transitie naar groene energie versneld worden.
Zes grote sectoren op Modi's agenda
- Halfgeleiders en technologie
- Martieme sector (o.a. scheepsbouw, havens)
- Waterstof en landbouw
- Water
- Defensie
- Gezondheidszorg
Een verklaring namens beide landen over de gehele agenda is hier te vinden.
Modi en Jetten hopen elkaars defensieapparaten te versterken. Er wordt gewerkt aan een gezamenlijke 'routekaart' voor de defensie-industrie en het ontwikkelen en produceren van materieel en systemen. Welke dat precies zijn, is niet duidelijk. Ook de veiligheidsdiensten van Nederland en India moeten meer informatie met elkaar gaan uitwisselen. "India en Nederland gaan intensiever militair samenwerken", aldus Lachmipersad.
Volgens de kenner is Nederland sterk in radartechnologie en marineschepen en wil India daarvan profiteren. Op zijn beurt is in India ruimte voor de productie van materieel. "De EU wil in principe zoveel mogelijk productie op eigen bodem, maar het kan zo zijn dat in de toekomst materieel in samenspraak wordt gemaakt." Zo wil Frankrijk in India straaljagers laten maken en heeft India ook ervaring met munitie en raketten.
Chipmachines
De meest in het oog springende deal die tijdens het bezoek van Modi openbaar werd gemaakt, was die tussen de Veldhovense chipmachinemaker ASML en het Indiase Tata Electronics. ASML gaat het Indiase bedrijf namelijk helpen bij het realiseren van zijn eerste chipfabriek in Dholera. "Ze hebben chipmachines nodig en die gaat ASML leveren", zegt Lachmipersad. Details hierover zijn nog niet bekend.
Koning Willem-Alexander en koningin Máxima lunchen met Indiase minister-president op paleis
Een eigen chipindustrie is al een tijd een van de grootste ambities van India, schreef Eindhovens Dagblad eind vorig jaar al eens. De chipfabriek in aanbouw moet volgend jaar klaar zijn om maandelijks 50.000 wafers van de band te laten rollen. Er wordt 11 miljard euro in het project geïnvesteerd dat ook duizenden banen moet opleveren. Er moet zelfs een heuse stad verrijzen om de toekomstige werknemers te huisvesten.
ASML zegt de oprichting van deze fabriek mede mogelijk te maken door middel van het delen van kennis en kunde op het gebied van lithografie. Dat is de succesvolle technologie die de chipmachines van ASML wereldwijd gewild maken bij de productie van chips. Het bedrijf zal ook helpen met onderzoek en het opleiden van mensen, zo staat in een persbericht.
Betrouwbare keten
Het moet India helpen om 'een veerkrachtige en betrouwbare toeleveringsketen te creëren voor onze wereldwijde klanten', aldus Randhir Thakur, de baas van Tata Electronics. De toelevering van chips moet hiermee kortom beter gegarandeerd worden. Een voor Nederland en Europa belangrijk gegeven in een tijd waarin Chinese exportrestricties, voor bedrijven zoals het Nijmeegse Nexperia, de aanvoer zomaar ineens lam kunnen leggen.
Of de Amerikanen blij zijn met de uitwisseling van chiptechnologie tussen Nederland en India, is volgens Lachmipersad onzeker. Eerder gingen de Amerikanen voor de verkoop van ASML-technologie aan China liggen. "Al is China wel een heel ander verhaal dan India", zegt hij daarbij. De VS vrezen dat de Chinezen de techniek zullen gebruiken voor militaire doeleinden en willen dat onder meer voorkomen.
Maar ook met India staan de Amerikanen op gespannen voet, zegt de kenner. "ASML zal niet zomaar hoogwaardige technologie delen met India." De uitwerking van zo'n deal gaat volgens hem stap voor stap en India zal moeten bewijzen dat het een betrouwbare partner is.
Wafers zijn grote ronde platen: een halffabrikaat van chips, zo zie je in de video hieronder.
