Ontmoeting Poetin en Xi brengt nieuwe gaspijpleiding mogelijk dichterbij
Poetin is vandaag en morgen in China voor een ontmoeting met Xi. Tijdens de gesprekken wordt ook het plan voor een nieuwe gaspijpleiding, Power of Siberia 2, tussen Rusland en China uitgebreid besproken.
2600 kilometer
Zoals de naam al doet vermoeden, is er al een gaspijpleiding tussen de twee landen, met de naam Power of Siberia 1. Via deze pijpleiding ging vorig jaar 38 miljard kubieke meter gas van Rusland naar China, volgens persbureau Reuters. Vorig jaar spraken de landen af om die hoeveelheid op te plussen naar 44 miljard kubieke gas per jaar.
De eerste pijpleiding loopt van het oosten van Siberië naar China. Het plan is om daar een tweede pijpleiding aan toe te voegen, waar jaarlijks 50 miljard kubieke meter gas doorheen moet. Het Russische staatsbedrijf Gazprom begon in 2020 al met de haalbaarheidsstudie naar het project, en sindsdien is dit voor Rusland alleen maar belangrijker geworden.
De 2600 kilometer lange pijpleiding moet namelijk de gasvelden in het westen en noordwesten van Siberië verbinden met China. Voorheen voorzagen deze gasvelden Europa van gas, tot Rusland in februari 2022 Oekraïne binnenviel. Sindsdien proberen Europese landen de afhankelijkheid van Russisch gas zo snel mogelijk af te bouwen. En daarom zoekt Rusland naar een nieuwe afnemer.
Grote Russische oefening met nucleair arsenaal, Oekraïne spreekt van 'ongekende provocatie'
"China heeft gezegd dat het bereid is om de verliezen op te vangen met een nieuwe pijpleiding", zegt China-correspondent Roland Smid. Het land is niet onafhankelijk in zijn gasvoorziening, al zou China dat wel graag willen. Daarom heeft China het gas uit Rusland nodig, zegt Smid.
Het is wel zo dat gas slechts een klein deel van de totale Chinese energiemix uitmaakt, zegt energiespecialist Jilles van den Beukel. Dat blijkt ook uit gegevens van het Internationaal Energieagentschap IEA (2023). Kolen zijn de belangrijkste energiebron voor China en zonne- en windenergie neemt toe.
Ondertussen snakt Rusland naar een koper voor zijn gas. "De Russen hebben China heel hard nodig, nu het Westen nog maar weinig zaken wil doen", zegt hij. Zeker nu de gasprijzen wereldwijd hoog liggen, is dit voor Rusland het moment om te verdienen aan de verkoop daarvan. Daardoor is de Chinese afzetmarkt volgens correspondent Olaf Koens voor de Russen nu extra belangrijk.
Onderhandelingen
Maar wat betreft de nieuwe pijpleiding houdt China de boot al een tijdje af. Het vastleggen van het project loopt vast op afspraken over de prijs. De Chinezen zijn volgens Van den Beukel geen gemakkelijke onderhandelingspartner voor de Russen. China heeft aan de onderhandelingstafel de betere kaarten in de handen, aangezien het minder hard Russisch gas nodig heeft dan dat Rusland het kwijt wil.
Het Russische staatsgasbedrijf Gazprom moet de pijpleiding aanleggen. Dat is een flinke investering, zegt Van den Beukel. Rusland wil daarom de garantie van China dat dit het geld waard is. Het is daarbij belangrijk om duidelijke afspraken te maken over de hoeveelheid gas die China afneemt, tegen welke prijs en voor welke periode, legt hij uit.
Maar China zoekt tijdens de onderhandelingen over de prijs de randjes op. "Het is een dilemma voor de Russen. Ze willen het naar buiten toe hard spelen. Maar van binnen zijn ze blij dat iemand ze nog een beetje aardig vindt en gas wil afnemen", zegt Van den Beukel.
Definitief
Na de gesprekken van deze week moet blijken of het de twee leiders lukt om vooruitgang te boeken op dit thema. Volgens Van den Beukel kunnen we daarvan spreken als de landen een contract ondertekenen dat de aanleg van de pijpleiding definitief maakt.
Het was de bedoeling om de pijpleiding in 2031 af te hebben. Maar inmiddels kun je daar wel een of twee jaar bij optellen, denkt Van den Beukel. "Ooit komt die pijpleiding er wel. Maar de Chinezen gaan tot het gaatje om de Russen uit te persen", zegt hij.
