Studenten van buiten Europa leveren de BV NL meer op dan Europese
Het draait om de zogeheten 'nettobijdrage over de levensloop': een kosten- en batenanalyse van buitenlandse studenten in Nederland door het CPB in opdracht van het ministerie van Onderwijs, Cultuur & Wetenschap (OCW). Hun interesse in het onderwerp is niet verwonderlijk: OCW betaalt universiteiten en hogescholen voor onderwijs aan buitenlandse studenten.
Europese Economische Ruimte
Althans: voor studenten die afkomstig zijn uit de Europese Economische Ruimte (EER - te weten alle EU-lidstaten en Liechtenstein, Noorwegen en IJsland), Zwitserland en Suriname. Studenten die afkomstig zijn uit deze landen, betalen hetzelfde bedrag aan collegegeld (2.601 euro in 2025/2026) als Nederlandse studenten.
Ruim 175 studenten ziek op introductiekamp, drie naar ziekenhuis
Dat kan dankzij de bijdrage van OCW aan de onderwijsinstellingen. Het gaat om 10.800 euro per hbo'er per studiejaar. En voor iedere student in het wo krijgt de universiteit 9.600 euro.
Volle mep collegegeld
Wie uit een ander land komt, heeft pech. Zij moeten het instellingstarief betalen, dat wordt bepaald door de hoge school of universiteit zelf. Dan zit je al snel op bedragen tussen de 10.000 en 25.000 euro, afhankelijk van welke studie je doet en aan wat voor soort instelling. Er zijn uitschieters. Een studie geneeskunde kost al snel 35.000 euro per jaar als je van buiten Europa komt.
Een ander voordeel voor Europese studenten ten opzichte van studenten van buiten het continent is dat de eerste groep recht heeft op studiefinanciering. Dat gebeurt in de vorm van een prestatiebeurs, die net als bij Nederlandse studenten in een gift wordt omgezet als men binnen tien jaar afstudeert.
Duizenden pechstudenten lopen ook nog compensatie mis: 'Alsof mijn papiertje niet volwaardig is'
Ook kunnen studenten die onder de EER-regels vallen, een aanvullende beurs krijgen en collegegeldkrediet. Dit moet worden terugbetaald, maar uit onderzoek blijkt dat dit slechts bij de helft van de leningen gebeurt.
Al met al is de rijksoverheid tienduizenden euro's per buitenlandse student vanuit Europa kwijt. Studenten van buiten Europa leveren de schatkist juist geld op. Zij geven hier namelijk geld uit, en dat brengt btw in het laatje.
Terug of blijven
Het onderzoek kijkt verder dan de studietijd. Ook de periode erna wordt berekend, aan de hand van hoe vaak studenten blijven of terugkeren naar het land van herkomst. En ook door die bril leveren studenten van buiten Europa meer waarde.
Zij blijven namelijk vaker in Nederland dan hun Europese studiegenoten. Van die laatste groep is een op de vijf studenten na vijf jaar nog in ons land. Van de studenten van buiten Europa twee op de vijf. Mogelijk komt dit doordat de economische vooruitzichten in hun vader- of moederland minder goed zijn dan hier.
Wat ook meespeelt is dat een diploma van een Nederlandse hogeschool of universiteit een streepje voor geeft voor mensen van buiten de EU die zich in Nederland willen vestigen als kennismigrant. Wie afstudeert, krijgt een jaar de tijd om een baan te vinden en vervolgens een werkvergunning aan te vragen. De door de overheid gestelde inkomenseisen zijn ook nog eens minder streng dan voor kennismigranten die niet in Nederland gestudeerd hebben.
Eenmaal hier gesetteld dragen kennismigranten via de inkomstenbelasting en de btw over hun uitgaven bij aan de schatkist. Zeker aangezien het vaak gaat om mensen met een hoger inkomen. De overheidskosten per inwoner zijn vaak het hoogst aan het begin en einde van iemands leven: baby's, kinderen en bejaarden werken immers niet.
Nettobijdrage levensloop
De kosten in de eerste fase van het leven van een kennismigrant komen niet voor rekening van de Nederlandse overheid, dus dat scheelt alweer aldus het CPB. Daarnaast leven hoogopgeleiden doorgaans gezonder, wat aan het eind van hun leven scheelt in gezondheidskosten.
En daarmee komen we terug bij de 'nettobijdrage over de levensloop', de cijfertjes van alle bovenstaande theorie, waarbij het CPB wel waarschuwt dat er niet al te harde conclusies aan verbonden kunnen worden.
Onder de streep
Eerst die van de Europese studenten. Een hbo'er levert onder de streep 13.300 euro op en een wo'er 82.500 euro. Hun evenknieën van buiten Europa zijn goed voor 117.000 euro (hbo) en 243.000 euro (wo).
Kortom, of ze nu van binnen of buiten Europa komen: studenten die hierheen komen voor hun studie, zijn van toegevoegde waarde voor de economie. Het rendement, als je daar al over wil spreken, is wel wat hoger bij studenten van buiten Europa.
Het aantal studenten krimpt overigens. In de video hieronder leggen we je uit hoe dat komt.
