Alle namen zijn bekend: dit is het minderheidskabinet-Jetten
Premier en vicepremiers
Premier wordt Rob Jetten, hij was eerder klimaat-minister en fractievoorzitter van D66.
Dilan Yeşilgöz, eerder minister van Justitie en Veiligheid en VVD-fractievoorzitter, wordt minister van Defensie en vicepremier. Yeşilgöz volgde in 2023 Mark Rutte op als VVD-partijleider.
Namens het CDA is Bart van den Brink minister van Asiel en Migratie en vicepremier. Hij was jarenlang spindoctor, campagneleider en Kamerlid. De vertrouweling van meerdere CDA-leiders krijgt nu een toppositie op de voorgrond.
D66-ministers
D66 kiest voor een mix van Haagse ervaring en een paar nieuwkomers zonder ervaring in de landelijke politiek.
Hans Vijlbrief, oud-topambtenaar op Financien, oud-staatssecretaris voor Groningen en D66-Kamerlid wordt de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid. Stientje van Veldhoven wordt minister van Klimaat en Groene Groei en was jarenlang Kamerlid en staatssecretaris in het kabinet-Rutte 4. Oud-diplomaat Sjoerd Sjoerdsma was jarenlang prominent D66-Kamerlid en wordt nu minister van Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking.
De nieuwkomers zonder Haagse ervaring zijn luitenant-generaal Elanor Boekholt-O'Sullivan, zij wordt minister van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening. Boekholt-O'Sullivan was een rijzende ster binnen Defensie, maar heeft nul politieke ervaring. Rianne Letschert was universiteitsbestuurder, wetenschapper en de afgelopen weken informateur en wordt nu minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap. Jaimi van Essen was wethouder in de gemeenten Deventer en Losser en wordt nu namens D66 de minister van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur. Van Essen is in dit kabinet een van de grootste verrassingen.
VVD-ministers
Bij de VVD heeft elke minister al een keer in een kabinet gezeten.
Eelco Heinen is – net als de vorige kabinetsperiode – minister van Financiën. David van Weel wordt opnieuw minister van Justitie en Veiligheid, eerder was hij topadviseur van premier Rutte en assistent-secretaris-generaal bij de NAVO. Sophie Hermans wordt minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport. Ze was eerder fractievoorzitter, klimaat-minister en jarenlang politiek assistent van Mark Rutte.
Vincent Karremans wordt minister van Infrastructuur van Waterstaat. Karremans was de afgelopen maanden minister van Economische Zaken en had ruzie met China over chipfabrikant Nexperia. Daarvoor was hij wethouder in Rotterdam, waar hij met ontbloot bovenlijf campagne voerde op een wit paard. Thierry Aartsen wordt minister van Werk en Participatie en geldt al jarenlang als het Brabants geweten van de VVD. Hij was Kamerlid en staatssecretaris van Infrastructuur.
CDA-ministers
Alle kandidaat-ministers van het CDA zijn nog nooit eerder minister geweest, maar ze hebben bijna allemaal wel sleutelposities in de partij zelf vervuld.
Mirjam Sterk, tien jaar Kamerlid geweest, wordt minister van Langdurige Zorg, Jeugd en Sport. Pieter Heerma, oud-Kamerlid en fractievoorzitter, wordt minister van Binnenlandse Zaken. Tom Berendsen, Europarlementariër van het CDA en generatiegenoot van partijleider Bontenbal, wordt minister van Buitenlandse Zaken.
De verrassing van dit lijstje is Heleen Herbert, commercieel directeur bij bouwbedrijf Heijmans. Ze wordt minister van Economische Zaken, maar was op de achtergrond ook al actief in het CDA. Partijleider Bontenbal heeft dus gekozen voor mensen met veel partijervaring.
Wie heeft de zwaarste post?
"In dit minderheidskabinet krijgt elke minister het zwaarder, want voor elke begroting, elk plan en elke wet zal een meerderheid gezocht moeten worden", zegt politiek verslaggever Fons Lambie. "Volksgezondheid, Sociale Zaken en Landbouw gelden als de zwaarste en lastigste klussen."
Bij Volksgezondheid en Sociale Zaken heeft dit minderheidskabinet grote bezuinigingen gepland, zegt Lambie, en het is nog onzeker of er een meerderheid voor is. "Op Landbouw worstelden verschillende ministers al met de stikstofcrisis en boerenprotesten. Een wethouder uit Deventer mag daar nu zijn tanden inzetten. De asielportefeuille geldt ook als een zware post, waar eerdere ministers vaak in de problemen zijn gekomen."
Weinig vertrouwen bij kiezers in minderheidskabinet: 'Gedoemd te mislukken'
De staatssecretarissen
Namens D66 wordt voormalig UWV-bestuurder en Kamerlid Nathalie van Berkel de staatssecretaris van Financiën. Senator en expert op het gebied van inlichtingendiensten Willemijn Aerdts wordt staatssecretaris van Economische Zaken, specifiek gericht op de digitalisering. Claudia van Bruggen was eerst bestuurder bij de ggz en gevangenis in Zwolle en wordt nu staatssecretaris Justitie en Veiligheid, met als portefeuille rechtsbescherming en gevangeniswezen.
Bij de VVD wordt Judith Tielen staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap, zij was al staatssecretaris op Volksgezondheid. Kamerlid Eric van der Burg wordt staatssecretaris van Binnenlandse Zaken, hij was eerder Kamerlid en staatssecretaris in het kabinet Rutte-4. Silvio Erkens wordt staatssecretaris Landbouw, hij was eerder Kamerlid en campagneleider bij de VVD.
Prominent CDA-Kamerlid Derk Boswijk wordt staatssecretaris van Defensie. Jo-Annes de Bat, nu nog CDA-gedeputeerde in Zeeland, wordt staatssecretaris van Klimaat en Groene Groei. Topambtenaar Annet Bertram wordt staatssecretaris van Infrastructuur en Waterstaat voor het CDA.
Er is een nog tiende staatssecretaris: Sandra Palmen, staatssecretaris Herstel Toeslagen. Zij is partijloos. Palmen werd in het vorige kabinet namens NSC toeslagen-staatssecretaris en bleef dat ook na het vertrek van NSC uit het kabinet. Ook in dit kabinet blijft Palmen op haar post.
Jan Paternotte wordt D66-fractieleider. Hij was ook voor een ministerspost in de markt. Hieronder vertelt hij hoe dat is gelopen:
Wie loopt het meeste risico?
"Nieuwkomers zonder politieke ervaring kunnen het lastig krijgen", zegt politiek verslaggever Fons Lambie. "Dat hebben we in eerdere kabinetten gezien. Dit keer hebben de ministers Boekholt (D66, Volkshuisvesting), Van Essen (D66, Landbouw), Letschert (D66, Onderwijs) en Herbert (CDA, Economische Zaken) weinig tot geen Haagse ervaring. Tegelijkertijd bewees Letschert dat het wel kan: zij was een buitenstaander, maar wist de formatie de afgelopen weken prima te begeleiden."