Hoop voor Oranje na zwakke oefenpotjes voor WK: 'Die zeggen vaak helemaal niets'

Een moeizame zege voor de A-ploeg en zelfs een verliespartij voor de reserves: na de 0-1-nederlaag tegen Algerije bij de uitzwaaiwedstrijd in De Kuip, wist het Nederlands elftal gisteren niet te overtuigen tegen Oezbekistan in de laatste oefenwedstrijd voor het WK. Met de wedstrijd tegen Japan voor de deur, aanstaande zondag, is nu toch wel het moment gekomen om in vorm te raken, zou je zeggen.

Slechte voorbereiding, goed toernooi

Gelukkig voor de mannen van Koeman die het straks moeten gaan doen, is er nog weinig aan de hand. De oefencampagne zegt vaak weinig over de kansen op het toernooi. Dat zeggen oud-voetballer Hedwiges Maduro en voormalig Oranjecoach Bert van Marwijk. Laatstgenoemde haalde op het WK van 2010 in Zuid-Afrika met Oranje de finale.

"Een slechte generale zegt heel weinig", zegt hij nu. "Kijk maar naar de geschiedenis. Voorbeelden te over van slechte voorbereidingen met goede wedstrijden op het toernooi. Het WK van '74 bijvoorbeeld. Op het toernooi zelf speelden we toen geweldig."

Oud-voetballer, trainer en analist Hedwiges Maduro deelt die mening. De voormalig speler van onder meer Ajax en Valencia hoorde bij de selectie van het WK 2006. Hij zag Oranje veel kansen missen tegen de Oezbeken, wat 'in het koppie kan gaan zitten'. Maar reden tot paniek is er volgens hem niet.

Andere energie

"De oefenwedstrijden zeggen vaak niets." Zo'n wedstrijd als gisteren is 'goed om te wennen aan de omstandigheden', zoals de hitte en velden. "En je kunt iets zeggen over de fitheid, hoe er gespeeld wordt en of spelers in vorm zijn. Maar er komt een heel andere druk en focus bij kijken als het straks 'om het echie' gaat. Dan kan er een andere energie loskomen. Gisteren was er geen publiek, dat helpt allemaal niet mee."

De oud-voetballer heeft het zelf juist andersom meegemaakt: een goede voorbereiding, maar een matig WK. "Voorafgaand aan het WK in 2006 wonnen wij alles." Oranje overleefde op dat toernooi eerst nog een zogenoemde 'poule des doods' met Argentinië, Ivoorkust en Servië en Montenegro, maar strandde in een grimmige achtste finale tegen Portugal.

'Elkaar scherp houden'

Het is sowieso moeilijk om aan een elftal te zien of het er klaar voor is. "Dat zijn vragen die ik niet kan beantwoorden", aldus Van Marwijk. "Wel heb ik in 2010 vanaf het begin de druk erop gezet en gezegd dat wij kwamen voor de wereldtitel. Elkaar scherp houden, maar ook zorgen dat je niet over het randje gaat, dat is belangrijk."

Daarin is een rol weggelegd voor de coach, al benadrukt Van Marwijk dat de factoren pech en geluk ook heel groot zijn. "Als bondscoach word je bij wijze van spreken iedere seconde van het toernooi geconfronteerd met nieuwe dingen waar je wat mee moet. Zeker op zo'n lang toernooi. Koeman moet straks iedere keer maar weer de juiste beslissingen nemen. En soms is het ook gewoon een kwestie van geluk. Dat iets in een keer past of goed in elkaar valt."

De oud-coach noemt het voorbeeld van Teun Koopmeiners op rechtsbuiten. Een opvallende keuze. "Voor Dumfries als rechtsback moet je ruimte creëren. Iets wat met Koopmeiners verrassend goed uitpakte. Maar dat zie je pas op het moment dat je het doet."

Ook Maduro zegt dat je soms een beetje geluk nodig hebt. "Je wint van een sterk land, het vertrouwen groeit en ineens komt de schwung erin." Hij verwacht dat het Noord-Amerikaanse avontuur voor Oranje in de kwartfinale of in de halve finale eindigt. "We hebben een goed elftal en kunnen van iedereen winnen, maar we missen de individuele kwaliteiten om een wedstrijd open te breken. In topwedstrijden komt er net iets meer bij kijken." 

'Beste team wint'

Van Marwijk: "Ik ben zelf niet zo'n voorspeller. Maar we hebben een goed elftal met veel topspelers uit grote competities, zoals de Premier League. Maar topspelers winnen geen WK, het beste team wel. In de geschiedenis van het voetbal hebben wij laten zien dat we van ieder topland kunnen winnen. Je moet dat alleen wel een toernooi lang volhouden."