Verzet in Spanje tegen organisatie WK voetbal 2030 groeit om conflict met Marokko

Het vorige WK is pas net achter de rug, maar het volgende is al regelmatig in het nieuws. In 2030 moet het toernooi in maar liefst zes landen plaatsvinden: een paar openingswedstrijden in Argentinië, Uruguay en Paraguay; de rest van het toernooi in Spanje, Portugal en Marokko. Maar of alles echt volgens plan gaat verlopen, is op dit moment allerminst zeker.

'Finale beloofd aan Marokko'

De Britse krant The Times meldde deze week dat FIFA-baas Gianni Infantino de finale van het WK 2030 aan Marokko zou willen gunnen. Een verbouwd stadion in Casablanca met plek voor 115.000 toeschouwers zou de plek moeten worden waar het gaat gebeuren. In ruil daarvoor zou Infantino steun willen van de Marokkaanse bond voor zijn positie. De FIFA ontkent dit alles.

Infantino ligt flink onder vuur. Zijn positie wankelt na een dubieus plan om WK-rechten te verkopen aan investeerders en daar miljoenen mee op te halen. De Europese bond UEFA boycot sindsdien FIFA-toernooien en heeft het vertrouwen in Infantino opgezegd. Twee van die UEFA-leden: Spanje en Portugal. Zij boycotten nu dus hun eigen toernooi. Gisteren werd bekend dat de boycot van kracht blijft.

En dat terwijl Spanje en Infantino jaren geleden nog dikke mik leken, laat correspondent Richard Hogenkamp zien. "In de beginjaren was er een nauwe band. Spanje was één van de eerste landen die steun uitspraken voor Infantino in 2016. Het is Infantino die zei dat 'Spaans de taal van het voetbal is'. Daar scoor je in Spanje veel punten mee."

Samenwerking Europa en Afrika

"In 2021 stelde Spanje zich samen met Portugal kandidaat als gastlanden voor het WK van 2030. De twee landen wilden graag de honderdste verjaardag van het WK vieren. Een paar jaar later kwam daar uit politieke overwegingen Marokko bij. De Spaanse premier Pedro Sánchez verkocht het als een manier om te laten zien dat Europa en Afrika kunnen samenwerken. Infantino omarmde het."

Maar in de jaren die volgden, begonnen Spanjaarden te merken dat de 'liefdesband met Infantino maar van één kant kwam', zegt Hogenkamp. "De FIFA-baas begon zich steeds meer te focussen op Afrika, Zuid-Amerika en Azië. Spanjaarden kregen het gevoel dat 'hun' WK 2030 steeds meer politiek werd en minder over voetbal ging. Vanaf toen ging het bergafwaarts." 

Spanje heeft zich dus aangesloten bij de UEFA-verklaringen tegen de FIFA van de afgelopen weken. Al probeert het volgens Hogenkamp op dit moment vooral even niets te zeggen. Het land hoopt dat de situatie binnenkort wordt opgelost en dat het geen voortrekkersrol hoeft te spelen in de huidige discussie over het al dan niet meedoen op het WK.

Finale naar Spanje, aldus Spanje

Wat wel een grote rol speelt, is die WK-finale: als het aan Spanje ligt, wordt die niet in Casablanca gespeeld, maar in Spanje. "De nieuwe voorzitter van de voetbalbond, Rafael Louzán, vindt dat al tijden de beste optie. En nadat Spanje op het afgelopen WK wereldkampioen is geworden, vindt hij dat al helemáál", zegt Hogenkamp. Ook de Spaanse minister van Sport wil dat graag. Spanje heeft met Madrid en Barcelona meerdere stadions die finalewaardig zouden kunnen zijn.

En dan de crisis in Ceuta. "De gevoelens in de Spaanse samenleving over Marokko zijn daardoor niet positief. Uit een peiling van donderdag blijkt dat 69 procent van de Spanjaarden denkt dat Marokko Spanje chanteert. Met andere woorden: ze denken dat de oversteek van duizenden migranten naar de Spaanse exclave Ceuta door Marokko werd aangestuurd. Het idee om het komende WK samen met Marokko te organiseren bekoelt daardoor steeds verder."

Politieke partijen willen geen WK

Politici op radicaal-links en radicaal-rechts voelen dat haarfijn aan, zegt Hogenkamp. "De radicaal-linkse partijen Podemos en Sumar en de nationalistisch-rechtse partij Vox willen dat Spanje uit de WK-samenwerking stapt. Iets afdwingen is vooralsnog lastig, want zij hebben samen 62 van de 350 zetels. De middenpartijen zijn nu vanwege de vakantietijd nog stil, maar zullen na de vakantie kleur moeten bekennen."