Appartement of tussenwoning één graad lager ’s nachts? Effect hangt af van je huis

Het principe achter nachtverlaging is logisch. Hoe groter het temperatuurverschil tussen binnen en buiten, hoe sneller warmte verloren gaat. Door de verwarming ’s nachts lager te zetten, lekt er minder warmte weg en verbruik je minder energie. In een gemiddelde woning kan één graad lager al een enorm verschil maken in het gasverbruik voor de verwarming.
"Als je je huis steeds laat afkoelen en daarna weer moet opstoken, kan dat juist meer energie kosten."
Toch is dit geen universele regel. Volgens aannemer en energiedeskundige Ger van der Zee werkt nachtverlaging vooral goed in woningen die slecht geïsoleerd zijn – enkel of oud dubbel glas – en veel kieren hebben waardoor het er snel afkoelt. In goed geïsoleerde huizen, of in appartementen waar veel warmte van buren komt – zoals bij flats – zakt de temperatuur ’s nachts nauwelijks. In dat geval kost het ’s ochtends juist extra energie om het huis weer op temperatuur te krijgen. "Een woning is een systeem", zegt Van der Zee. "Als je het steeds laat afkoelen en daarna weer moet opstoken, kan dat meer energie kosten dan wanneer je de temperatuur redelijk constant houdt."
Wanneer is nachtverlaging wel zinvol?
Een belangrijk onderscheid is de ligging van de woning. Wie midden in een flat woont, profiteert vaak van warmte uit omliggende woningen. De temperatuur blijft daar vanzelf stabieler. Maar wie in een hoekwoning of tegen een ongeïsoleerde zijgevel woont, verliest juist veel warmte. In zulke woningen is een lagere nachttemperatuur vaak goed te merken en kan nachtverlaging wel degelijk zinvol zijn. Het type glas speelt daarbij een grote rol. Enkelglas en ouder dubbelglas laten veel warmte ontsnappen, terwijl HR++-glas de temperatuur beter vasthoudt.
Condens en schimmel in huis: zo voorkom je het en behoud je een gezond binnenklimaat
Ventileren is ook besparen
Naast de thermostaat is ventilatie een vaak vergeten factor in het proces. Van der Zee ziet dat mensen in hun poging om te besparen ramen en ventilatieroosters juist gesloten houden. Maar dat leidt juist tot vochtproblemen in huis. "Vochtige lucht warmt moeilijker op en kan zorgen voor schimmelvorming."
Het advies is dan ook om de ventilatieroosters zoveel mogelijk open te laten. Daarnaast is dagelijks kort luchten minstens zo essentieel. Ook in de winter. Vijftien minuten ramen tegen elkaar openzetten is volgens Van der Zee al voldoende om de lucht te verversen zonder het huis langdurig te laten afkoelen.
Kleine stapjes, groot verschil
Goedkope maatregelen kunnen bovendien ook verrassend effectief zijn. Radiatorfolie achter de verwarming voorkomt dat warmte direct in de muur verdwijnt en gordijnen die ’s avonds gesloten worden en in de vensterbank liggen, beperken koudeval langs ramen. Zulke kleine ingrepen maken vooral verschil in oudere huurwoningen, zoals portiek- en galerijflats, waar bewoners vaak weinig invloed hebben op isolatie of glas.
Al met al is nachtverlaging dus zeker geen one-size-fits-all oplossing. Besparen begint niet bij een standaardadvies, maar is per woning verschillend. In de beslisboom hieronder kan je kijken wat voor jouw woning van toepassing is om te kunnen besparen op je energierekening. Elk stapje is er een.
Van der Zee heeft nog een laatste tip om je energieverbruik in de gaten te houden. En dat is het plaatsen van een P1-meter. "Zo kun je zonder abonnement zien hoeveel energie – stroom en gas – je gebruikt. Het is ook een goede manier om te checken of er daadwerkelijk minder gas word gebruikt bij nachtverlaging, of juist bij een constante temperatuur dag en nacht."


