Iris moest twee keer 60.000 euro terugbetalen: 'Alles staat on hold en da's best pijnlijk'

"Ik kom uit een prima middenklassengezin. We waren niet rijk, maar ook zeker niet arm. Na de scheiding van mijn ouders verhuisde ik op mijn tiende met mijn moeder, broertje en zusje naar Wassenaar. Daar werd ik plots omringd door mensen met geld en aanzien. De andere kinderen vormden welgestelde kliekjes, ik voelde me vaak een buitenbeentje of een soort indringer als nieuweling. 

Het is een complex verhaal, maar waarschijnlijk is er in die periode een zaadje bij mij geplant. Onbewust kreeg ik de overtuiging dat geld hebben, betekent dat je ertoe doet."

"Drie keer per jaar op vakantie, twee auto’s voor de deur, de nieuwste merkkleding en een scooter voor je zestiende verjaardag was de norm. Ik nam me voor: later ga ik veel geld verdienen en succesvol worden in mijn werk. Maar hoe met dat geld om te gaan, dat had ik nooit geleerd."

Nagels, kapper, botox

"Jaren later verdiende ik inderdaad lekker als freelance commercieel tekstschrijver en contentmarketeer. Mijn geld gaf ik uit aan reizen, waarbij ik graag in mooie hotels sliep. Ook ging er veel geld naar de horeca, feestjes en veel 'zakelijke' kosten zoals bijvoorbeeld een dure co-werkplek. 

Daarnaast gaf ik het nodige uit aan uiterlijke verzorging en gezondheid: sportklasjes, nagels, de kapper en af en toe botox. Kleding bestelde ik vaak online, zonder er al te veel bij na te denken. Als ik vond dat ik het nodig had, dan kocht ik het. Ik verdiende goed en kon dit ook gewoon betalen. Ik genoot van 'the good life' in Amsterdam en praatte mijn uitgavenpatroon voor mezelf goed: ik werk hard, dus ik verdien het om leuke dingen van mijn geld te doen."

"De eerste problemen ontstonden toen ik begin 2018 op wintersport een harde klapper maakte. Ik was niet goed verzekerd, dus de kosten liepen al snel op. Vervolgens duurde mijn herstel ook veel langer dan ingeschat, omdat ik niet de tijd en het geld had om te revalideren. Ik teerde grotendeels op mijn spaargeld en probeerde in mijn rolstoel, en later op krukken, naar kantoor te komen.

Toen kwam corona, waardoor er geen nieuwe klussen meer kwamen. Mijn boekhouder adviseerde me om mijn inkomstenbelasting tijdelijk te pauzeren en de Tozo-regeling  - tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers - aan te vragen. Achteraf was dit een grote fout, want hierdoor bleef ik achter de feiten aanlopen en mijn buffer was inmiddels ook redelijk op."

Twee keer 60.000 euro

"In 2024 begonnen de blauwe enveloppen te komen en moest alles zo snel mogelijk worden terugbetaald. Het komt wel goed, hield ik mezelf voor. Ik moest zestigduizend euro terugbetalen. Een flinke som, maar gelukkig kon ik dat nog van het geld betalen wat ik apart had gezet voor de belastingdienst. 

Maar daarna moest ik ook nog over de jaren 2022 en 2023 inkomstenbelasting terugbetalen, toen ik een klus bij een bank had en goed verdiende. Opnieuw moest ik zestigduizend euro aftikken – geld dat ik niet meer had en deze keer was het de Wet DBA (wet die bepaalt of een samenwerking tussen een opdrachtgever en een zzp'er een echte ondernemersrelatie is of eigenlijk verkapt loondienstverband, red.) die zorgde voor een opdroging van klussen."

"Ik ben altijd optimistisch en oplossingsgericht ingesteld, maar toen besefte ik dat ik een groot probleem had waar ik niet zomaar uitkwam. Ik was al enige tijd steeds groter wordende gaten aan het dichtmaken. Die realisatie kwam hard aan."

Eerder samenwonen

"Het komt erop neer dat ik een betalingsregeling moest treffen en in twee jaar tijd iedere maand 2460 euro betaal aan de belastingdienst. Niet een erg romantische reden, maar om kosten te besparen ben ik eerder dan gepland gaan samenwonen met mijn vriend. 

Het is zwaar om constant de eindjes aan elkaar te knopen, om iedere cent die ik uitgeef af te wegen. Vooral in het begin gaf me dat veel stress. ’s Nachts lag ik wakker van de angst dat ik op straat zou komen te staan. En het voelde alsof ik gefaald had. Leeftijdsgenoten kopen een huis, krijgen kinderen. Bij mij staat dat allemaal on hold en dat is soms best pijnlijk"

"Inmiddels ben ik een kei in besparen geworden. Mijn werkplek heb ik opgezegd en ik ga niet meer uiteten, ook zegde ik betaalde apps en streamingsdiensten op. Eigenlijk ben ik gestopt met alles wat geen primaire levensbehoefte is. 

Omdat ik niet meer gedachteloos alles in mijn mandje kan gooien in de supermarkt, ging ik op zoek naar alternatieven. Zo kwam ik bij een ecologische boerderij terecht, waar je zelf je eten mag oogsten en betaalt wat je kunt missen. Daar doe ik nu ook vrijwilligerswerk. Kapotte kleding repareer ik, ik probeer zelf wat eten te verbouwen op mijn balkon en ik gooi zo min mogelijk eten weg. Van de loof van wortels maak ik dan bijvoorbeeld weer pesto."

Voorbeeldige consument

"Eigenlijk 'vertraag' ik er enorm van en zorgt bijvoorbeeld het vrijwilligerswerk en mijn bijbaan als ecologisch veldonderzoeker naast mijn huidige baan ervoor dat ik uit mijn hoofd ben. Even geen kantoor, grotemensendilemma's en problemen. Al jaren riep ik dat ik graag dichter bij de natuur wilde leven en wat meer balans wil hebben in on-en offline, binnen zitten en naar buiten gaan. 

Paradoxaal genoeg was geen geld meer hebben, het ontbrekende puzzelstukje hiervoor. Geld geeft namelijk veel ruis en verlegt je aandacht: eindeloos scrollen en op ads klikken van leuke kleding, shoppen, het terras op en citytrips kosten naast geld, ook tijd. Ik was een voorbeeldige consument. Nu ik dat niet meer ben, heb ik alle tijd om bijvoorbeeld de natuur in te gaan en hier meer over te leren, maar ook creatieve uitjes te bedenken. En dat alles is nog gratis ook."

"Uiteindelijk besloot ik om deze periode te zien als een interessant thema en een kans om als persoon te groeien. Ik hield me altijd groot, nu heb ik geleerd dat ik er soms doorheen mag zitten en emotioneel op anderen mag leunen. 

Even was ik bang dat ik vrienden zou kwijtraken als ik niet meer met alles mee kon. Maar ik heb lieve, meedenkende mensen om me heen die ik altijd enthousiast krijg als ik weer een gratis activiteit heb bedacht. We wandelen ook veel en spreken thuis af in plaats van een restaurant te bezoeken. Mijn vriendschappen zijn juist verdiept."

Zelf verantwoordelijk 

"Ik ben gaan onderzoeken welke rol geld in mijn leven speelt en leg dit ook voor mezelf vast. Want ik kan wel met de vinger naar andere mensen of de omstandigheden gaan wijzen, uiteindelijk ben ik zelf verantwoordelijk. Ik realiseerde me dat ik diep van binnen jarenlang de overtuiging had dat ik niet goed genoeg was. Veel geld verdienen en uitgeven was voor mij een manier om te laten zien dat ik wel van waarde was. En dat idee heb ik nu echt losgelaten."

"Online deel ik veel over mijn struggles, inzichten en hoe ik mijn schulden afbetaal. Maar ook schrijf ik hier elke dag over. Nu nog voor mezelf, maar wie weet ooit nog wel in boekvorm. Ik heb een ontzettende hekel aan schaamte en taboes, het maakt eenzaam en laat je 'anders' voelen. 

Er zit zoveel kracht in open zijn, vooral het besef dat je nooit de enige bent die ergens mee worstelt. Ook ik heb schaamte gevoeld, en ik voel dat nog steeds wel. Ik vond dat ik er een potje van had gemaakt. Maar fouten maken is menselijk. Volgens mij rust er een extra taboe op schulden bij mensen die ogenschijnlijk alles mee hebben. Alsof financiële problemen niet bij dat plaatje zouden passen. Dus fuck it, laat mij dan maar degene zijn die hier open over is."

Waardevolle les

"Nooit meer verwar ik rijkdom met eigenwaarde, en nooit meer zal ik denken dat geld iets zegt over mijn waarde als mens. Geld kan keuzes geven, comfort bieden en sommige problemen oplossen. Maar het bepaalt absoluut niet wie ik ben. Ik hoef geen geld meer uit te geven om me goed te voelen. Voor een rijk leven hoef je niet met geld te smijten. Juist niet. Dit was een harde, dure maar zeer waardevolle les."

Klik hier voor meer Lifestyle