Nieuw afslankmiddel duikt op: 'Patiënten experimenteren op zichzelf'

De verdubbeling van het aantal vergiftigingen, blijkt uit het nieuwe jaaroverzicht van het Nationaal Vergiftigingen Informatie Centrum (NVIC) dat vandaag verschijnt. Het gaat om bijna 150 meldingen, terwijl de teller een jaar eerder nog op 76 stond. Volgens het NVIC is er sprake van een zorgwekkende stijging. 

Dat het aantal meldingen stijgt, hangt waarschijnlijk ook samen met de snel toenemende populariteit van de medicijnen. Volgens de Stichting Farmaceutische Kengetallen (SFK) nam het aantal mensen dat via de apotheek GLP-1-medicatie tegen obesitas kreeg vorig jaar met 88 procent toe, tot ongeveer 83.000 gebruikers.

Gevaarlijke trend

In 2025 kreeg het vergiftigingencentrum bovendien ook de eerste meldingen van afslankmedicatie die nog niet als geneesmiddel is goedgekeurd.

"Een gevaarlijke trend", waarschuwt intensivist-toxicoloog en hoofd van het vergiftigingencentrum Dylan de Lange. "Steeds meer mensen gebruiken allerlei vage producten, met alle risico’s van dien. De invloed van social media is behoorlijk groot. In veel gevallen weten mensen zelf niet eens wat ze inspuiten."

Mensen die het niet bij een reguliere apotheek aanschaffen, lopen volgens de intensivist 'natuurlijk het risico dat zij iets aanschaffen waar niet in zit, wat zij hopen dat erin zit'. 

Soms ziekenhuisopname

De meeste meldingen die het vergiftigingencentrum krijgt, gaan over ernstige maag- en darmklachten, vertelt Dylan de Lange aan RTL Nieuws. "De meeste klachten van patiënten die wij horen zijn extreme bijwerkingen, of heel veel buikpijn, veel diarree, misselijkheid, braken en soms is die misselijkheid of braken zo ernstig dat ze met uitdrogingsverschijnselen opgenomen moeten worden."

Vier op de tien zonder arts

Van de meldingen over de afslankmiddelen semaglutide, liraglutide en tirzepatide had ongeveer 40 procent betrekking op gebruik zonder dat daarbij een arts betrokken was. 

Volgens De Lange is dat geen toeval. "Als je ziet hoe verschrikkelijk veel mensen het gebruiken – en wij krijgen vooral meldingen van de mensen die het buiten het zicht van de huisarts om gebruiken – dan denk ik dat je daaruit mag concluderen dat mensen die het zonder begeleiding gebruiken, het dus vaker verkeerd doen of er meer klachten door ervaren."

Eerder onderzoek onder het RTL Nieuwspanel liet zien dat honderdduizenden Nederlanders afslankmedicatie zoals Ozempic, Wegovy en Mounjaro gebruiken of hebben gebruikt om af te vallen. Bijna één op de drie gebruikers krijgt die middelen niet via de eigen huisarts of apotheek, maar online, illegaal of via via. Dat is veel meer dan tot nu toe uit officiële cijfers blijkt. 

Dat brengt volgens De Lange extra risico's met zich mee. "Wat ik er misschien over zou kunnen zeggen, is: mensen die het niet via de regulerende route via de apotheek aanschaffen, die lopen natuurlijk het risico dat ze iets aanschaffen waar niet in zit, wat zij hopen dat erin zit."

Experimenteel middel: Retatrutide

Opvallend is dat het NVIC vorig jaar voor het eerst meldingen kreeg van vergiftigingen door retatrutide. Dit experimentele afslankmiddel, ook wel bekend als 'Triple G', is nog nergens ter wereld goedgekeurd als geneesmiddel en kan daarom niet door artsen worden voorgeschreven. In 2025 kreeg het NVIC zes meldingen van retatrutide. In de eerste vijf maanden van 2026 waren dat er twaalf. 

"Retatrutide, een medicament dat nog niet eens op de markt is, wordt ook al gebruikt en ook daar krijgen we al telefoontjes over", zegt De Lange. Hoe mensen eraan komen, laat zich volgens hem raden. "Dat kan dus niet via de reguliere routes gaan, dus dat moet via internet of andere illegale circuits binnenkomen."

 

Naast retatrutide kreeg het NVIC ook meldingen over andere injecteerbare experimentele peptiden. Verouderingsbioloog Peter de Keizer van het UMC Utrecht verklaart stellig: "Dat er tegenwoordig online links en rechts allerlei peptiden worden aangeboden is zeer gevaarlijk."

Er zijn volgens hem weliswaar veel nuttige peptiden, zoals afslankmedicatie, maar die zijn lang niet allemaal nuttig. "Sommige zijn ronduit giftig." Volgens De Keizer worden veel van deze middelen online verkocht voordat hun werkzaamheid, zuiverheid en veilige dosering goed zijn onderzocht.

Chinese fabrikanten

Dat retatrutide inmiddels ook onder Nederlanders circuleert, blijkt uit een nieuw, lopend onderzoek van RTL Nieuws onder ruim 1400 gebruikers van afslankmiddelen. Van hen zeggen veertig deelnemers dat zij retatrutide gebruiken. Bijna allemaal zijn ze dit jaar of vorig jaar gestart en 38 van hen gebruiken het nog steeds, zo geven zij aan. 

Degenen die zeggen retatrutide te gebruiken, beschrijven dat zij het middel onder meer via Chinese fabrikanten, websites, Telegram, vrienden, kennissen en andere tussenpersonen hebben verkregen. 

Vrijwel alle gebruikers van retatrutide die meededen aan het onderzoek zijn positief over hun ervaringen. Een deelnemer schrijft: "Ik gebruik retatrutide nu bijna vijf weken. Ik ben sindsdien bijna 9 kilo afgevallen." Een andere gebruiker legt uit waarom bewust voor een experimenteel middel is gekozen: "Waarom grijze markt? Omdat ik en mijn familie niet voldoen aan de criteria om het legaal te verkrijgen. We hebben geen pre-diabetes, slechts obesitas."

Dylan de Lange beaamt dat retatrutide nog nergens ter wereld is goedgekeurd. Niet door de Europese en ook niet door de Amerikaanse autoriteiten. "Er wordt nog onderzoek naar gedaan, en retatrutide is nog niet beschikbaar buiten deze studies om. Patiënten experimenteren dus eigenlijk op zichzelf. Heel onverstandig."