Palestijnen vertellen over vernederingen aan grens Gaza: 'Reis vol verschrikkingen'
Palestijnen keken er lang naar uit: na vele maanden eindelijk hun familie in Gaza weer in de armen sluiten. Sinds mei 2024 was de grensovergang bij Rafah zo goed als dicht. Het is de enige plek waar Palestijnen Gaza in en uit kunnen.
Maandag mocht de eerste groep de grens tussen Egypte en Gaza passeren. Maar meerdere Palestijnen omschrijven hun reis terug naar Gaza als een nachtmerrie.
In onderstaande video deelt de 56-jarige Huda haar ervaring:
"Het was een reis vol verschrikkingen, vernederingen en onderdrukking", vertelt Huda Abu Abed tegen persbureau Reuters. Zij verbleef sinds maart vorig jaar met haar dochter in Egypte om medische redenen.
Speelgoed in beslag genomen
Het groepje Palestijnen moest eerst door een checkpoint aan de Egyptische kant van de grens. Die wordt gecontroleerd door Europese grenswachten. Zo goed als alle spullen werden in beslag genomen.
Zo verbiedt Israël het om digitale apparaten, deodorant en water mee te nemen. Zelfs medicijnen en speelgoed moeten worden ingeleverd. "We mochten alleen een tas per persoon meenemen en de kleren die we droegen", zegt een vrouw tegen persbureau AP.
Grensovergang Rafah deels heropend, interesse is enorm
Daarna reed de bus met Palestijnen naar de Israëlische zone. Daar werden ze één voor één in een kamer geroepen. "Het leger blinddoekte me en bond mijn handen vast", zegt Abu Abed. Daarna, vertelt ze, werd ze ruim twee uur ondervraagd, met name over wat ze kon vertellen over Hamas.
Vervolgens was haar dochter aan de beurt. Zij zag bij binnenkomst hoe haar moeder geblinddoekt was, geknield op de grond zat met haar handen vastgebonden op haar rug. De dochter zegt hetzelfde te hebben ondergaan. "Ze sloegen me niet, maar wel beledigden en bedreigden ze me."
'Gezicht besproeid met water'
Hun verhaal wordt bevestigd door een andere vrouw, Sabah al-Raqeb. Zij kreeg eveneens te maken met lange verhoren en vernederingen. Soldaten wilden ook weten waarom ze is teruggekeerd. "De soldaat zei dat Gaza verwoest is. Ik vertelde hem dat ik terug wil voor mijn kinderen."
'Ons lot hangt aan zijden draadje': zorg in Gaza brokkelt verder af door maatregelen Israël
"Palestijnen worden blootgesteld aan intimiderende verhoren, soms wel vijf uur lang", zegt Midden-Oostencorrespondent Pepijn Nagtzaam. "Mensen zeggen te zijn uitgescholden. En we lezen over mensen die meer dan elf uur lang aan de grens hebben staan wachten."
Persbureau DPA en Save the Children bevestigen de incidenten. "Palestijnen vertellen ons hoe ze uren geblinddoekt werden", zegt Nadia, programmadirecteur van Save the Children in Egypte tegen RTL Nieuws. Uit veiligheidsoverwegingen wordt alleen haar voornaam gebruikt. De hulporganisatie heeft veel contact met Palestijnen in Gaza. "Vrouwen vertellen daarnaast dat ze geslagen zijn en hun gezicht besproeid werd met water." Het Israëlische leger ontkent de aantijgingen.
Grensovergang bleef gisteren dicht
De vrouwen waren onderdeel van de groep die op maandag als eerste de grens mocht oversteken. Aanvankelijk was het plan dat vijftig Palestijnen Gaza in konden. Uiteindelijk is het twaalf Palestijnen gelukt om de grens te passeren. Dinsdag zouden veertig Palestijnen zijn aangekomen in Gaza.
"Alles rondom Rafah gaat tot nu toe extreem moeizaam", zegt Nagtzaam. "De aantallen in en uit Gaza zijn vooralsnog minimaal. Eigenlijk kan je met zulke strenge voorwaarden niet spreken van een open grens." In totaal wachten tienduizenden om terug te keren naar hun thuisland.
Tegelijk blijven de aantallen Palestijnen die Gaza willen verlaten ook achter. Van de vijftig mensen die Gaza uit wilden, lukte het maandag slechts vijf om Egypte te bereiken. Dinsdag mochten zestien patiënten en veertig familieleden uit Gaza vertrekken.
Het gaat met name om gewonde Palestijnen die medische hulp in het buitenland nodig hebben. Gisteren is de grensovergang voor patiënten vooralsnog dicht gebleven, melden Palestijnse bronnen en Save the Children.
Aanvallen gaan door
De opening van de grensovergang is onderdeel van het bestand tussen Israël en Hamas. Maar ook gisteren gingen de aanvallen door. Zeker 24 Palestijnen werden bij beschietingen gedood, waaronder vijf kinderen. Volgens Israël was het een reactie op een Palestijnse schutter.
Ondanks de enorme verwoesting in Gaza, is Huda Abu Abed blij om weer thuis te zijn. "Ik zou de hele wereld over kunnen reizen, maar ik zal nooit iets mooiers tegenkomen dan Gaza. Ik weet dat ik in een tent zal wonen en water moet halen. En toch wil ik graag in Gaza blijven."