Hanneke zit voor het eerst in haar leven écht lekker in haar vel: 'Voel me manager van het jaar'

'Hoe zit het nu eigenlijk met jou en eten?'

Met die vraag begon het vier jaar geleden. Voor het eerst voelde ik dat mijn lijf geen project was dat ik na een drukke periode wel even in het gareel zou krijgen. Steeds maar weer plannen maken om beter te eten. Meer te bewegen. Nu écht. 

Ook al sport ik al jaren drie keer per week. Kickboksen, hardlopen, wandelen. Maar ja. Ik was nog dik, dus er lag nog een taak. Dat vond de wereld en voelde ik zelf. Ingebakken vetfobie. Nooit naar anderen, maar wel honderd procent naar mezelf.

Hoeveel ik ook sportte, en hoe goed ik ook mijn best deed in de keuken, mijn eetbuien bleven. Dáár moest ik wat mee, zag ik door die vraag. 

Want hoe zat het eigenlijk met mij? Was ik verslaafd aan eten? Was een koekje voor mij hetzelfde als een biertje voor een alcoholist? Had ik een eetstoornis? Het tegenovergestelde van anorexia? Voor het eerst durfde ik verder te kijken dan mezelf en te zien dat er meer aan de hand was dan beter plannen en mijn kaken op elkaar houden. 

Kaken op elkaar

Ironisch genoeg bleek dat juist de angel van het probleem, die kaken op elkaar. Eten blijkt mijn manier van reguleren. De hele dag mijn best doen om genoeg stappen te zetten, worteltjes te snacken, mijn kinderen op te voeden, verhalen te schrijven, een goede vriendin te zijn, schone onderbroeken op voorraad te hebben en dan ook nog iets voedzaams op tafel te toveren, en dan uiteindelijk bijkomen van alles wat ik zelf vind.... dan begint de bingebonanza vol kleurrijke zoetwaren. Eindelijk tijd voor mij.

Maar niet alles is mentaal. ADHD doet namelijk ook een dotje mee. Snacks zijn mijn stimula. Zoet! Zout! Knapperig! Het geeft me de dopamine-opdoffer die mijn brein nodig heeft. Dat is niet zwak, geen excuus en ook geen vlucht. Het is gewoon zo. En het is aan mij om daar zo goed mogelijk een balans in te vinden. 

De ADHD'er in mij heeft graag alles of niets, vandaar dat ik steeds nieuwe work-in-progress-plannen maakte. Matig is niet mijn mojo, dus ik ging regelmatig all in. En na verloop van tijd weer all out, gelardeerd met de nodige pijn en schaamte. 

Happy little accident

Nu niet meer. Ik weet beter, en ik doe beter. De sleutel is doorgaan. Een eetbui is geen mislukking, maar een happy little accident. Daarna pak ik mijn eigen koers weer terug, waarin ik voel dat ik goed voor mezelf wil zorgen en weet dat ik daarvoor vitamines, vezels, vrijheid en veel beweging nodig heb. Een gezonde dopaminehuishouding is namelijk ook een essentieel onderdeel van een gezond lijf.

En dat gezonde lijf, daar ben ik ook eens wat dieper ingedoken. Want als je dertig jaar obees bent geweest zoals ik, werkt je hormoonhuishouding anders. Geslonken cellen willen graag weer terug naar hun volle ornaat, en de insulineresistentie die na het bloedprikken aan het licht kwam, roert wel degelijk in mijn verzadigingsgevoel.

IJsje zonder schuldgevoel

Drie keer per half uur denken aan snacks blijkt niet alleen een teken van verslaving, maar ook een kwestie van biologie. Nu ik medicatie gebruik voor ADHD én voor diabetes type 2, heb ik eindelijk de stofwisseling van een 'gezond mens'. Kan ik voelen dat ik trek heb in boontjes en zonder te twijfelen bedanken voor een ijsje. En misschien nog wel belangrijker: als ik wél kies voor datzelfde ijsje, dan is het zonder schuldgevoel. Want ik heb er zin in, en ik heb het vertrouwen dat ik goed voor mezelf zorg.

Zoals ik een paar afleveringen geleden schreef, vermoedde ik ook PCOS, dat nu PMOS heet. Een complexe metabole en hormonale stoornis die invloed heeft op de stofwisseling en een verhoogde kans op diabetes type 2 biedt. Waar ik een paar jaar geleden nog geen onderzoek durfde te vragen, want moest ik niet 'gewoon' afvallen, deed ik dat nu wel. Omdat ik wil weten hoe mijn lijf werkt, en geen vijand van mijn eigen vel meer wil zijn.

'Dat is je goed recht!', zei de echoscopist. Ze maakte het me niet gemakkelijk met haar inwendige camera, maar het gaf niet, want ik deed dit voor mij. 'Sorry voor het poeren', zei ze, waarna ik glimlachte dat het niet uitmaakte. 

Daarna ging ik een loket verder, naar een vrolijke gynaecoloog die bevestigde wat ik al dacht. Het maakt een wereld van verschil voor me, om te weten wat eraan scheelt. Qua behandeling doe ik nu alles al wat me kan helpen. 

Dertig kilo minder maakt mijn klachten ook minder. En omdat ik me goed heb laten hormoonfluencen, vraag ik meteen wat we aan die beginnende overgang kunnen doen. Na 30 jaar ploeteren mag ik toch hopen dat het me een keertje meezit, en dat ik ergens eens vroeg bij ben. De gynaecoloog juicht mijn doorpakkingsstaat alleen maar toe, en raadt me een spray aan, en het gebruik van veel alcohol en gember af. Dikke prima voor mij.

Vier jaar na die ene vraag zit ik voor het eerst in mijn leven écht lekker in mijn vel. Vrij, vrolijk en gezond genoeg. 

Dus hoe zit het met mij en eten? Grappig genoeg neem ik, nu ik minder groot ben, eindelijk meer ruimte in. Ik geniet er zelfs van. 

Hulp vragen loont, leerde ik. Het is spannend, voelde ooit onmogelijk, maar het maakt ál het verschil. Doorgaan ook. Nu ik weet hoe het werkt in mijn lijf, ben ik de baas. Manager van het jaar, als je het mij vraagt.

Hanneke Mijnster (1980) schrijft over zaken die het leven mooi en moeilijk maken, en doet dat al tien jaar voor RTL Nieuws. Elke week schrijft ze de Liefdesles en nu ook de serie OverEten. Van haar hand verschenen ook de boeken 'Hé, is dit ook ADHD?' en 'Longeneeslijk' dat ze samen met Eva Hermans-Kroot schreef. Haar nieuwste boek 'Lekker laten gaan' ligt sinds november in de schappen.