Halve fles wodka in 30 minuten: dochter Tineke kocht drank via Snapchat

"Wij dachten het heel goed te doen, een kind dat weet wat de regels zijn, maar het kan toch gebeuren", zo vertelt Tineke aan RTL Nieuws over haar oudste dochter. Drie weken geleden, aan het eind van de zomervakantie, had ze met een vriendinnetje afgesproken. "Ze zijn 's avonds naar buiten gegaan, zoals tieners wel vaker doen." 

Van een vriendin had Tinekes dochter een naam van een dealer uit de buurt gekregen op Snapchat. Vanaf daar was het geen hogere wiskunde. "Op Snapchat voer je die naam in, dan word je geaccepteerd en kun je om een bestellijst vragen", legt Tineke uit op basis van wat haar dochter haar heeft verteld. Vervolgens sprak haar dochter af bij een voetbalveld in de buurt, waar ze voor wat contant geld een fles Jägermeister en een fles wodka in haar handen kreeg.

Halve fles wodka in 30 minuten

Diezelfde avond zochten de twee tieners een plekje op om te gaan drinken. "Ze zijn ergens gaan zitten met energiedrank en snoep. Ze dronken steeds een slok drank, gevolgd door de energiedrank." In een half uur tijd hadden de meiden allebei een halve fles wodka gedronken.

Om 23.00 uur thuis, dat was de afspraak. Toen het later werd, besloten de ouders toch even te bellen. Op dat moment was Tinekes dochter al niet meer aanspreekbaar. "Ze was out gegaan nadat ze op de fiets waren gestapt. Ze hebben natuurlijk al zittend gedronken. Toen ze opstonden steeg die alcohol keihard naar de hersenen toe."

Tineke was zelf niet in de buurt, maar de ouders van het vriendinnetje reden er meteen heen. Onderweg bleven ze aan de lijn. "De vriendin van mijn dochter was erg in paniek. Ze zei dat mijn dochter haar ogen niet meer opende, en niet meer reageerde. Toen hebben ze de ambulance gebeld."

Tinekes dochter kwam op de ic terecht, waar ze allerlei controles kreeg. Omdat ze 's nachts nog veel bleef overgeven, kreeg ze ook drie zakken zoutoplossing toegediend. Na een paar uur was ze stabiel genoeg om naar de kinderafdeling te kunnen. "Ze was wel heel erg misselijk, en had een kater." 

'Toezicht op illegale praktijken in apps complex'

Het is onduidelijk hoe vaak alcohol via Snapchat aan jongeren wordt verkocht. Instanties houden geen cijfers bij over hoe minderjarigen aan alcohol komen. Dat geldt ook voor bijvoorbeeld de politie, omdat alcohol zelf geen illegaal middel is.

Een woordvoerder van de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NWVA) zegt tegen RTL Nieuws dat de verkoop van producten zoals alcohol via apps hun 'aandacht heeft', maar dat handhaven ingewikkeld is. "Toezicht hierop is zeer complex en vaak niet mogelijk als we geen toegang krijgen tot de groepen waarin dit gebeurt. We dringen er bij de betrokken platformen op aan dat ze hier zelf ook hun maatschappelijke verantwoordelijkheid pakken." 

'Jongeren komen van alles tegen'

Jacqueline Krouwel van Jellinek verslavingszorg herkent het beeld van minderjarigen die alcohol kopen via de app. "Wij zijn vast op scholen aanwezig, en daar komt ons van alles ter ore. We horen van jongeren zelf terug dat zij op het platform van alles tegenkomen. Of het nou gaat om criminelen die jongeren ronselen, of drugs en alcohol aan jongeren verkopen."

Daarom wil Jellinek 'beter beleid'. "In plaats van dat je tegen jongeren zegt: 'Hee, dat moet je niet doen', moet er gewoon beter worden gehandhaafd. Je houdt jongeren anders te veel zelf verantwoordelijk: je moet zorgen dat ze er gewoon niet mee in aanraking komen." Tegelijkertijd ligt er volgens Krouwel ook een rol bij de ouders om het gesprek met kinderen aan te gaan.

In deze video legt onze techredacteur Wouter van Dijke uit waarom Snapchat zo verslavend kan zijn onder jongeren:

Op Snapchat vinden meer illegale praktijken plaats. Zo onderzocht RTL Nieuws honderden rechtbankuitspraken, waaruit bleek dat de afgelopen vijf jaar ruim honderd kinderen van 12 jaar en jonger via Snapchat seksueel zijn misbruikt. Ook heeft de Europese Commissie in maart een onderzoek aangekondigd naar het platform, omdat er een melding was binnengekomen dat er illegaal vapes zouden worden verkocht aan minderjarigen. 

Vorige week kondigde Stichting Massaschade & Consument aan een rechtszaak aan te spannen tegen Snapchat, omdat winst belangrijker voor het bedrijf zou zijn dan de gezondheid en veiligheid van gebruikers.

De dochter van Tineke kon er uiteindelijk met de schrik vanaf komen, de volgende dag kon ze rond het middaguur weer naar huis. "Ze was thuis nog wel even beroerd, maar de dag daarna is ze ook weer gaan werken."

Voor Tineke is het nu, drie weken later, nog steeds lastig te beseffen wat er is gebeurd. "Ze is iemand die altijd alles volgens de regels doet. Zelfs belletje lellen zou ze echt nooit doen, omdat het niet mag." 

Bovendien heeft Tineke ook al gesprekken met haar gehad over alcohol. "Ik heb haar wel eens een drankje laten proeven, omdat we merkten dat ze meer interesse kreeg. Toen hebben we gezegd: je bent jong, je kent de consequenties, en het is niet voor niets niks onder de 18."

Alcoholcursus

Alcohol compleet in de ban doen, voelde voor Tineke als een regel die averechts zou kunnen werken. Toch hoorde ze bij een cursus over alcohol die ze na de gebeurtenis met haar dochter volgde iets anders. "Zij vertelden dat de stap om alcohol te drinken groter is als het thuis ook niet mag." 

Daarom wil Tineke nu andere ouders waarschuwen. "Mijn advies is: blijf gewoon heel strikt. Vanaf je 18e is het brein in staat betere keuzes te maken."