Kabinet trekt ruim 2,7 miljard euro uit voor vrijwillig uitkopen boeren in aanpak stikstofcrisis
De nieuwe minister van Landbouw Van Essen (D66) staat voor de lastige opgave om Nederland van het stikstofslot te halen. Daarvoor heeft hij in totaal 20 miljard euro gekregen. Tot nu toe was alleen de budgettaire planning tot 2030 bekend, nu is ook duidelijk hoe het geld in de jaren daarna, tot 2035, exact wordt besteed.
Zo gaat in totaal 2,75 miljard euro naar de vrijwillige uitkoop van boeren. Het kabinet trekt vooral tussen 2030 en 2033 de portemonnee: in die jaren gaat het dus om 2 miljard euro.
9 miljard voor zonering
Verreweg het meeste geld, zo'n 9 miljard, gaat de komende jaren naar een 'gebiedsgerichte aanpak'. Dat is geld voor gerichte maatregelen rondom kwetsbare natuurgebieden, zoals De Peel en de Veluwe. Hier is de noodzaak voor minder stikstof het grootst. Het idee is dat rondom natuurgebieden zones worden getekend, bijvoorbeeld van 500 meter, waarin extra maatregelen nodig zijn.
Nieuwe landbouwminister staat een zware stikstofklus te wachten: 'Zijn we nog in beeld?'
De afstand van die zones en hoe daar minder stikstof komt, is nog onduidelijk. Dat moet het kabinet de komende tijd samen met de Tweede Kamer gaan uitwerken. In de provincies liggen al plannen: denk aan het subsidiëren van innovaties op het boerenerf die leiden tot minder uitstoot, maar ook ingrijpendere maatregelen, zoals inzetten op minder veeteelt.
Zowel 2030 als 2035 zijn van belang in het stikstofdossier. 2030 is het jaar waarin er een tussendoel staat: zo'n kwart minder uitstoot dan in 2019. 2035 is het jaar waarin het daadwerkelijke stikstofdoel bereikt moet zijn. Dat gaat om bijna een halvering voor de agrarische sector.
Gedwongen krimp
Als de opgave niet wordt gehaald, kan dan grote gevolgen hebben, zoals – als ultieme remedie – ook gedwongen krimp. Boeren moeten dan dieren afstaan als zij niet aan de opgave voldoen.
Stikstofoverschot in de landbouw fors gestegen
Het Planbureau voor de Leefomgeving becijferde vrijdag dat het doel van 2035 met de huidige plannen nog 'niet binnen bereik' is.
Het kabinet zet verder onder meer ook geld apart voor natuurherstel (jaarlijks 250 miljoen), agrarisch natuurbeheer (oplopend tot 175 miljoen) en innovatie (ook 250 miljoen).
Dat de opgave voor de jonge landbouwminister groot is, werd ook besproken in RTL Tonight:
